Toen in Zwolle: 8 x deze oude beroepen zijn verdwenen uit het Zwolse straatbeeld

Boodschappen bestel je tegenwoordig op internet en ’s ochtends word je gewekt door het alarm op een smartphone. Maar vroeger ging dat allemaal heel anders. Tijd voor een trip down memory lane. Deze Zwolse beroepen waren vroeger heel gewoon, maar zijn al lang uit het straatbeeld verdwenen.

Lantaarnopsteker

Voordat er elektrische lantaarnpalen waren, brandden deze op gas of olie. En dat moest natuurlijk wel door iemand worden aangestoken. Dit klusje was vroeger voor de lantaarnopsteker. Toen de lantaarnpalen eenmaal overgingen van gaslicht op elektriciteit, is de lantaarnopsteker zijn baan kwijtgeraakt.

lantaarnaansteker
De Vispoortenbrug met lantaarnpalen en de Thorbeckegracht naar het noordwesten, tussen 1920-1925. Foto: Historisch Centrum Overijssel.

Melkboer

Tegenwoordig kun jij met één klik op internet een pak melk bestellen, maar vroeger ging dat heel anders. De melkboer (of melkslijter) stond toen dagelijks op de stoep met de vraag of je interesse had in melk of andere zuivelproducten. Door de uitvinding van de koelkast verdwenen zijn klanten.

melkboer Zwolle
Sassenpoortenbrug uit het zuidwesten, gezien in 1918. Je ziet een tweewielige handkar met melkbussen en naast de kar loopt de melkboer. Onder de kar is een trekhond te zien. Foto: Historisch Centrum Overijssel.

Petroleumboer

Geen melkboer, maar een petroleumboer. Vroeger verkochten ze petroleum (aardolie) aan de deur in Zwolle voor in je kachel.

petroleumboerzwolle
Petroleumboer met hondenkar gaat langs de deuren in Zwolle, circa 1914-1918 | Foto: Historisch Centrum Overijssel.

Dienstbode

Tot de tweede helft van de twintigste eeuw hadden veel rijke gezinnen een dienstbode of dienstmeisje. Zij waren verantwoordelijk voor de huishoudelijke taken. Na 1950 verdween dit beroep.

dienstbode
Wilhelminasingel naar het noordoosten, rond 1910. Rechts bij Wilhelminasingel 5 is een dienstbode bezig met het ramenlappen. Foto: Historisch Centrum Overijssel.

Porder

Een porder was de ouderwetse variant van de wekker. Hij zorgde ervoor dat mensen ’s ochtends op tijd werden gewekt. Hoe hij dat deed? Door op de afgesproken tijd met een hengel op het raam te tikken. Zo verscheen de man des huizes op tijd op zijn werk. Alleen de grote vraag is: hoe werd de porder zélf op tijd wakker?

porder
Een porder in 1930 in Amsterdam. Foto: ANP.

Schillenboer

De schillenboer was eigenlijk een soort vuilnisman. Met een kar of wagen kwam hij langs de deuren om groenteafval en broodkorsten op te halen. Het afval ging dus niet in de afvalbak, maar werd bewaard in de schillenemmer voor de schillenboer. Dit afval werd vervolgens als veevoer gebruikt.

Zwolle vroeger
De Diezerstraat rond 1910. Foto: Historisch Centrum Overijssel.

Letterzetter

In de loop der jaren zijn veel beroepen verdwenen. Zo ook de letterzetter: de grafisch vormgever van vroeger. Hij stelde de lettertjes van krantenartikelen samen en plaatste het in een pers, zodat de krant gedrukt kon worden. Uiteindelijk werd dit werk overgenomen door machines, dus dat betekende slecht nieuws voor de letterzetter. Zijn ambacht en ervaring werden in één klap nutteloos.

letterzetter
Een letterzetter bij een dagblad aan het werk in 1989. Foto: ANP.

Scharensliep

Het beroep van de scharenslijpers gaat eeuwen terug. Had je botte messen of scharen? Dan kon je terecht bij de scharensliep. Met een werktuig op een kar ging hij langs de deuren. Na de Tweede Wereldoorlog is het beroep verdwenen.

scharensliepdiezerstraat
In de Diezerstraat in Zwolle staat een scharensliep, circa 1930. Foto: Historisch Centrum Overijssel.

Lees ook:

Meer in deze categorie

Toen in Zwolle

Ga naar “Toen in Zwolle: zo zagen schoolklassen er vroeger uit”

Toen in Zwolle: zo zagen schoolklassen er vroeger uit

afbeelding_4
Ga naar “Foto’s: zo zagen Zwolse ziekenhuizen er vroeger uit”

Foto’s: zo zagen Zwolse ziekenhuizen er vroeger uit

Ga naar “Afspreken bij de V&D in Zwolle? Deze plekken noemen jullie nog steeds bij de oude naam”

Afspreken bij de V&D in Zwolle? Deze plekken noemen jullie nog steeds bij de oude naam

bakker-orsouw

In onze gids

Ga naar “Wayback Burgers Zwolle”

Wayback Burgers Zwolle

  • Diezerkade 10
  • Restaurants en horeca
  • Gesloten
wayback burgers zwolle
Ga naar “Slagerij van Guilik”

Slagerij van Guilik

  • Deventerstraatweg 20
  • Slagers
  • Gesloten
van guilik

Nu gesloten

Ga naar “Het Refter”

Het Refter

  • Bethlehemkerkplein 35a
  • Cafés
  • 11:00 - 01:00
hetrefter

Nu geopend

Aanbiedingen

Ga naar “Floaten en massage met korting”

Floaten en massage met korting

  • Floaten en Zoutkamer Zwolle
  • Geldig t/m 31 december 2021
Float- en Zoutkamer Zwolle

Topper

Ga naar “Vuurwerk bij Henk Gerrits Tweewielers”

Vuurwerk bij Henk Gerrits Tweewielers

  • Geldig t/m 31 december 2021
vuurwerk-afsteken
Ga naar “Jan van Haasteren puzzel 500 stukjes van € 11,29 voor € 6,99”

Jan van Haasteren puzzel 500 stukjes van € 11,29 voor € 6,99

  • Kruidvat
  • Geldig t/m 12 december 2021
Ga naar “Blokker badjas Cosy € 14,99”

Blokker badjas Cosy € 14,99

  • Blokker
  • Geldig t/m 12 december 2021
Ga naar “Top € 8,99”

Top € 8,99

  • Kruidvat
  • Geldig t/m 12 december 2021

Vacatures

Ga naar “Communicatiemedewerker met focus op online”

Communicatiemedewerker met focus op online

  • Aberson
  • Parttime

Topper

Ga naar “Medewerker bediening”

Medewerker bediening

  • Veluwse Bron
  • Fulltime/Parttime

Topper

Ga naar “Saunameester”

Saunameester

  • Veluwse Bron
  • Parttime

Topper

Ga naar “Beauty Wellness Medewerker”

Beauty Wellness Medewerker

  • Veluwse Bron
  • Parttime

Topper

Ga naar “Verhuurmedewerker (40 uur)”

Verhuurmedewerker (40 uur)

  • MVGM Vastgoedmanagement Zwolle
  • Fulltime

Topper

Agenda

Ga naar “Dag vol Gedrag – Windesheim Zwolle”

Dag vol Gedrag – Windesheim Zwolle

  • 12 januari 2022
Calo - Hogeschool Windesheim