Pijpenkopjes zoeken voor gevorderden: amateurarcheoloog Mart vond van alles in Woerden

Door Kirsten Bliekendaal 15 mei 2019

Zocht jij vroeger ook de weilanden af naar pijpenkopjes? Die witte dingen die eigenlijk altijd meer stuk dan heel zijn. Amateurarcheoloog Mart Scheer uit Woerden doet dat ook, maar dan een niveautje hoger. Hij hielp mee met de grote opgravingen in Woerden en houdt er een klein museum op zijn zolder op na. “Ook met pijpjes, veel pijpjes”, zegt Mart. “Wat je ook vindt, achter kleine dingen als een ringetje, scherf of pijpje zit altijd een verhaal.” 

Schepen

Op zijn zolder heeft hij een soort mini-werkkamer alias museum ingericht. Aan elkaar gelijmde potten, kommen, gereedschappen en miniatuurschepen vullen de kasten langs de wand. Hoe het zover heeft kunnen komen, weet Mart eigenlijk niet zo goed. “Bij de Woerden 1 (het eerste schip dat werd opgegraven in Woerden), hadden de onderzoekers meer handen nodig. Via mijn werk bij de gemeente werd ik gevraagd. Ik had me er nooit echt in verdiept, maar het leek mij wel een kans.”

Lijmen

Hij zag er de lol wel van in en begon buiten deze opgravingen op meer plekken Woerdense aarde af te speuren. “Toen mocht dat nog, nu mag je niet meer zomaar graven. Jammer maar begrijpelijk.”

Alles wat hij vindt restaureert en registreert hij. “Het uitzoeken wat het is, waarvoor het is gebruikt en waar het vandaan komt. dat is leuk.” Met lijm zet hij vervolgens de stukken aan elkaar.

(Lees verder onder de foto)

Goedkoop

Veel van zijn vondsten stammen uit de middeleeuwen, gevonden in beerputten. “Dat is een soort afvalbak dat elk huis in de middeleeuwen had. Als de contouren van zo’n put verschijnen bij een opgraving, dan weet ik dat het raak is.”

‘Hieraan kun je zien dat Woerden niet zo rijk was’

Hij pakt een kommetje. “Dit is een papkommetje en hieraan kun je zien dat Woerden niet zo rijk was. Alleen de binnenkant is geglazuurd. De buitenkant niet, dat was goedkoper. Het zijn eigenlijk de dingen die wij nu bij de Action kopen, zeg maar.”

Heel veel spullen

Hoewel Mart het liefst in de middeleeuwen graaft, is een gedeelte van zijn kast ingericht met vondsten uit de Romeinse tijd. “De Romeinen schreven veel minder op waardoor de herkomst moeilijker te achterhalen is.”

Mart pakt een slingerkogel. “Deze is wel bijzonder, de vingerafdrukken van een Romein staan hier nog in.” Ook de schepen, opgegraven in Woerden en nagebouwd in miniatuur door Mart, stammen uit de tijd van de Romeinen. “Die zijn toch wel fantastisch.”

Uit een vitrine pakt Mart een wijnfles uit een VOC-schip. “Deze komt niet uit Woerden hoor, maar is wel bijzonder want de wijn zit er nog in.” Het flesje klotst. “Alles heeft een verhaal.”

(Lees verder onder de foto)

Nu wordt er niet meer zoveel gegraven. Alleen als er bodemonderzoek gedaan moet worden, bellen de bedrijven Mart nog wel eens. “Dan ga ik altijd wel even kijken.”

Zo vond hij recent een melkfles van Nieuw-Holland. “In de grond hier ligt niet iets dat per se uniek is voor Woerden. Maar deze fles van de Woerdense melkfabriek dus wel. Vijftig jaar oud, maar niet minder leuk,” zegt hij terwijl hij het flesje pakt. Wat zijn totale collectie waard is weet hij niet. “De waarde doet mij niets, ik wil toch niets weg doen.”

Uitgegraven

Als er in Woerden geen opgravingen zijn, wordt hij ook wel eens voor andere projecten in de regio gevraagd. “Maar daar heb ik geen zin in. Ik wil in Woerden blijven, daar gaat het mij om. Ik ben een Woerdenaar in hart en nieren.”

Lees ook:

Romeins Schip Woerden

De kogel is door de kerk: Romeins Schip stopt in Woerden

Het hing al een tijdje in de lucht; het Romeins Schip in Woerden verkeerde in zwaar weer. En nu is d...
Varen met Romeins Schip Woerden

Varen met het Romeins Schip door Woerden; zo ziet dat eruit

Toerist spelen in eigen stad is leuk! De Petrustoren op, naar de historische kaasmarkt of... Varen m...
Romeins altaar steen molen wilhelminaweg oranjestraat

Mysteries opgelost: wat doet die steen vol letters midden op de stoep bij de molen?

In de rubriek ‘Woerdense mysteries’ lossen we elke week een Woerdens raadsel op. Zoals het verhaal a...
Blauwe lampjes kerkplein petrustoren poort via principalis castellum

Mysteries opgelost: waarom zitten er vier lampjes midden in het Kerkplein?

In de rubriek ‘Woerdense mysteries‘ lossen we elke week een Woerdens raadsel op. Zoals vorige week t...
Romeinse schoenen LImesbrug Woerden Harmelen

Mysteries opgelost: waarom staan er twee reuzenschoenen op deze brug?

Woerden staat vol met interessante gebouwen en objecten. En soms ben je ergens al honderd keer langs...

adv.