Westland

×

indebuurt categorieën

Meer indebuurt

Service

Daarom zijn wij (eigenlijk niet) de Glazen Stad en dit heeft gravin Machteld ermee te maken

Door Kristianne van Blanken 30 november 2019

Vertel je op een willekeurige plek in Nederland dat je in de Glazen Stad woont, dan word je wellicht met vragende ogen aangekeken. ‘Die zal wel teveel tekenfilmpjes hebben gekeken’. Wij Westlanders weten natuurlijk wel beter, het is immers de tweede, onofficiële, naam voor onze gemeente. Maar waarom eigenlijk?

De verwijzing naar glas danken we natuurlijk aan de aanwezigheid van de vele glazen kassen. Westland is internationaal gezien super belangrijk in de glastuinbouwsector. Niet alleen op het gebied van productie, maar ook op het gebied van kennis, innovatie en opleiding.

Maar hoeveel ‘glas’ is er nu eigenlijk in Westland? Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek neemt tuinbouw onder glas hier dik 23.000.000 vierkante meter in beslag. Met een totale oppervlakte van ruim 92.000.000 vierkante meter glas in Nederland betekent dit dat een ruim een kwart van alle kassen die er in Nederland zijn, bij ons in Westland staan.

Stad

Daarmee hebben we ‘Glazen’ verklaard, maar ‘Stad’ nog niet. Waarom noemen we elf dorpen bij elkaar eigenlijk een stad? En hoe zat het ook alweer met die stadsrechten waar je weleens over hoort?

Jan Dahmeijer, lid van de Vereniging Oud ‘s-Gravenzande, weet hier meer over te vertellen. ”In de 13e eeuw kreeg ‘s-Gravenzande stadsrechten”, zo begint hij met uitleggen. Het is het enige dorp in Westland dat die rechten kreeg.

De tekst gaat door onder de afbeelding. 

Jan Dahmeijer. Beeld: Thierry Schut.

Poorters

De stadsrechten werden in 1246 door graaf Willem II (waar de nieuwe Graaf Willem II-straat in ‘s-Gravenzande naar is genoemd) verleend. Dat gebeurde op advies van zijn moeder gravin Machteld, die we kennen van het inmiddels beruchte beeld dat jarenlang op het Marktplein stond.

De stadsrechten maakten van de inwoners van ‘s-Gravenzande ‘poorters’. Het stadsbestuur (de schout en de schepenen) konden zelfstandig regels opstellen, waar de poorters zich aan moesten houden. Die regels hadden bijvoorbeeld betrekking op sport en spel, landbouw en veeteelt en het poorterschap. ”Verder waren er uitgebreide regels op het gebied van de eerste levensbehoeften, die bijvoorbeeld over de korenmolens, de bakkers en de herbergen gingen.”

Hield iemand zich niet aan de regels, dan mocht het stadsbestuur in die tijd straffen. Bij ernstige misdrijven kon zelfs de doodstraf worden opgelegd. Hiervoor werd een galg gebruikt, die aan het eind van de Monsterseweg stond. ”Dat kwam alleen niet zoveel voor, omdat hiervoor een beul vanuit Den Haag of Haarlem naar ‘s-Gravenzande toe moest komen.”

Geen stad

De stadsrechten werden in de loop der tijd steeds minder belangrijk en in 1851 kwamen de rechten van ‘s-Gravenzande zelfs te vervallen. Dat gebeurde toen de gemeentewet van Thorbecke werd opgesteld. ”Sindsdien kennen we in Nederland wettelijk gezien alleen nog maar gemeenten. Grote gemeenten worden nog wel stad genoemd, maar dat heeft geen juridische betekenis meer”, legt Dahmeijer uit. ”Maar de gemeente Westland is dus geen stad.”

Lees ook:

Remke opende haar eigen kledingboetiek: ‘Het leukste is om mensen blij te maken’

Ze studeerde mode en vormgeving en leerde op een creatieve manier kleding te ontwerpen. Inmiddels he...

13x Op deze plekken haal je al een kerstboom

Wil jij zo lang mogelijk van jouw uitbundig versierde kerstboom genieten? Dan kun je het beste zo sn...

Meer straatroven in Westland: Dit zijn de cijfers

Het aantal straatroven neemt, na een jarenlange daling, weer toe. Ook in ons mooie Westland is dit h...

adv.