Voor alle jochies en wijffies: Uteregs praoten, zo doe je dat!

Foto: ANP

Dakhoas, wijffie, ágtelijke gladióól: in het centrum van Utrecht hoor je het Utrechtse dialect bijna niet meer. Maar ga je naar de Galgenwaard om een wedstrijd van FC Utrecht te bekijken of maak je een wandeling door Sterrenwijk, dan is de kans groot dat je mensen Utregs hoort proaten. Omdat we zo verknocht zijn aan dit prachtige (maar uitstervende) toaltje, vertellen we vandaag hoe je eigenlijk Utregs praat.

Uteregs: wie spreken het?

Het stad-Utrechts is een dialect dat wordt – of eigenlijk werd – gesproken door de autochtone ‘volksklasse’ van Utrecht. Het dialect hoort tot het Utrechts-Alblasserwaards en dat is dan weer een oostelijke variant van de Hollandse taal.

Waar?

Tegenwoordig moet je Utrecht uit om het dialect van ons stadsie te horen. Vooral in dorpen rond Utrecht zoals Maarssen en IJsselstein wordt het nog veel gesproken. Wil jij je als echte Utrechter ontwikkelen en de taal van onze stad onder de knie krijgen? We hebben een klein lesje voor je op papier gezet.

Lesje Uteregs

  • Verplaats de ’t’: ‘Ik ga naar Utrecht’ wordt ‘Ik gaot naor Utereg’
  • Maak de ‘a’ lang: ‘Grandioos’ wordt ‘Graandioos’
  • En maak de ‘aa’ kort: ‘Aan’ wordt ‘An’
  • Plak de ‘i’ zo vaak achter een ‘ee’, ‘oe’ of ‘ao’ -klank als maar kan: ‘Een sla’ wordt ‘Eean slaoi’
  • Verklein woordjes eindigen op ‘ie’: jochie, meissie, flessie, stadsie en ga zo maar door

Woordjes stampen

En op z’n middelbare-schools sluiten we af met een rijtje Utrechtse (scheld)woorden. Succes met oefenen!

  • Kat =  Dakhaos
  • Idioot = haalve zoal
  • Jongeman = jochie
  • Jongevrouw = wijffie
  • Debiel = aachtelijke glaadioal
  • Politiebureau = woutenkit
  • Val dood = kreg devinketering
  • Warm = werrem

Meer Utrechts leren? Lees dan de tweewekelijkse column van Koos Marsman in Stadsblad Utrecht. Of koop het boek ‘De vollekstaol van de stad Uterech’, dan komt het sowieso goed.

Lees ook:

Meer in deze categorie

Genieten van Utrecht

Ga naar “Word jij gezocht? 6 x oproepjes van Utrechtse treinflirts”

Word jij gezocht? 6 x oproepjes van Utrechtse treinflirts

Ga naar “Cool! Utrecht had in de jaren 80 een heuse rockabilly scene en zo zag dat eruit”

Cool! Utrecht had in de jaren 80 een heuse rockabilly scene en zo zag dat eruit

Ga naar “Last van lawaai? Op deze plekken nabij Utrecht vind je stiltegebieden”

Last van lawaai? Op deze plekken nabij Utrecht vind je stiltegebieden

In onze gids

Ga naar “Heirloom – Venues of Utrecht”

Heirloom – Venues of Utrecht

  • Kantooradres: Pausdam 10
  • Restaurants en horeca
  • Gesloten
Paushuize Eeuwdiner UtrechtPaushuize Eeuwdiner Utrecht
Ga naar “Miyagi & Jones Utrecht”

Miyagi & Jones Utrecht

  • Veemarktplein 42
  • Restaurants en horeca
  • 16:00 - 22:00
    4,4
    (1,0k)
sushi restaurant utrechtsushi restaurant utrecht

Nu geopend

4,4
(1,0k)

Aanbiedingen

Ga naar “Effectief afslanken voor maar €89,-”

Effectief afslanken voor maar €89,-

  • Hair & Body
  • Geldig t/m 31 december 2022

Topper

Ga naar “op alles van Leifheit”

op alles van Leifheit

  • Geldig t/m 4 december 2022
Ga naar “Hangmat polyester katoen assorti 290×100 cm van € 39,99 voor € 29,99”

Hangmat polyester katoen assorti 290×100 cm van € 39,99 voor € 29,99

  • Geldig t/m 31 december 2022
Ga naar “Greyhound dames- of herensloffen van € 12,49 voor € 9,99”

Greyhound dames- of herensloffen van € 12,49 voor € 9,99

  • Albert Heijn
  • Geldig t/m 27 november 2022
Ga naar “BOSCH stofzuiger BGB2LB1 van € 99,99 voor € 69,99”

BOSCH stofzuiger BGB2LB1 van € 99,99 voor € 69,99

  • Blokker
  • Geldig t/m 27 november 2022

Vacatures

Ga naar “Medewerker housekeeping”

Medewerker housekeeping

  • Grand Hotel Karel V
  • Fulltime

Topper

Ga naar “Vacature Zelfstandig werkend kok”

Vacature Zelfstandig werkend kok

  • Heirloom – Venues of Utrecht
  • Fulltime/Parttime
Het team | Foto: Dominique Egging FotografieHet team | Foto: Dominique Egging Fotografie

Topper

Ga naar “Vacature Manager bediening”

Vacature Manager bediening

  • Heirloom – Venues of Utrecht
  • Fulltime/Parttime
Het team van Heirloom | Foto: Dominique Egging FotografieHet team van Heirloom | Foto: Dominique Egging Fotografie

Topper

Ga naar “(Leerling) kraamverzorgende”

(Leerling) kraamverzorgende

  • Het KraamZorg Bureau
  • Parttime
het kraamzorgbureauhet kraamzorgbureau

Topper

Ga naar “Allround winkelmedewerker Jamin Utrecht Hoog Catharijne”

Allround winkelmedewerker Jamin Utrecht Hoog Catharijne

  • Jamin
  • Parttime
Jamin

Agenda

Ga naar “Winterwinkelen bij Vechtclub XL”

Winterwinkelen bij Vechtclub XL

  • Vechtclub XL
  • 27 november 2022

Topper

Ga naar “Kerstmarkten in Utrecht”

Kerstmarkten in Utrecht

  • Van 8 dec t/m 23 dec
Kerstmarkten Utrecht
Ga naar “Utrecht Maakt Kennis Schuld(ig)”

Utrecht Maakt Kennis Schuld(ig)

  • Hogeschool Utrecht
  • 1 december 2022

Topper

Ga naar “Gratis proefles naaien”

Gratis proefles naaien

  • LOU Oudenoord
  • T/m 28 nov
Ga naar “We All Love 80’s 90’s 00’s NYE – Winkel van Sinkel”

We All Love 80’s 90’s 00’s NYE – Winkel van Sinkel

  • Winkel van Sinkel
  • Van 31 dec t/m 1 jan