5 x bizarre bijnamen uit de Utrechtse geschiedenis

Door Janine Guijt 16 maart 2019

Iedereen heeft er wel een: een bijnaam. Indebuurt-redacteur Janine moet het helaas doen met Sjaan en collega Anne-Meike heeft zelfs een hele rits bijnamen: An, Meikje, AM, Muis…Vroeger (lees: begin vorige eeuw) werden Utrechters, vooral in de oude volksbuurten, bijna altijd bij hun bijnaam genoemd. En die bijnamen waren vaak nogal hilarisch. We hebben vijf oude Utrechtse bijnamen én hun betekenis voor je op een rij gezet.

<< < Pagina 1 / 6 >
⟵ swipe swipe ⟶

Louis met het Touwtje

Groenteboer Siebes in de Willemstraat. Foto: Het Utrechts Archief / M.A.J. van Bommel

Wie: Louis Verheen, een bewoner van volksbuurt Wijk C

Betekenis bijnaam: Volgens het boek ‘Utrechtse bijnamen’ van Evert van der Zouw had Louis Verheen nogal last van grijpgrage handjes. Dat wil zeggen: hij stal regelmatig spullen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog moest Louis voor de zoveelste keer voor de rechter moest verschijnen, ditmaal vanwege het feit dat dat hij verdacht werd van het stelen van een paard. Zijn verklaring was nogal eh… opvallend. Hij legde de rechter uit dat hij zich een beetje liep te vervelen en ergens in de Willemstraat een touwtje zag. “Hij kon dat goed gebruiken en stak het in zijn zak, niet wetend dat daar het paard van groenteboer Siebes aan vast zat.”

De Blauwe

Dit is hoe de buurt De Zeven Steegjes er nu uitziet.

Wie: Echte naam is onbekend

Betekenis bijnaam: In de eerste helft van de twintigste eeuw werden mensen die veel alcohol nuttigden vaak ‘de blauwe’ genoemd. Vermoedelijk verwijst dit naar het gezegde ‘blauw zijn’, dat weer verwijst naar de staat waarin je verkeert als je teveel biertjes drinkt. Hoe dan ook, een zekere bewoner uit De Zeven Steegjes had dus als bijnaam De Blauwe. In het boek ‘Utrechtse bijnamen’ lezen we: “Na tien jaar verkering trad hij in het huwelijk, dat binnen tien dagen op de klippen liep. Hij mocht van zijn vrouw namelijk de kippen niet in de huiskamer loslaten.”

Goed, je hebt er in ieder geval weer een sterk verhaal voor in de kroeg bij!

Aal de Preu

Wie: Alida van Rooijen, eigenaar van een snoepwinkel op de hoek van de Willemstraat en de Korte Hamsteeg in Wijk C.

Betekenis bijnaam: Alida stond bekend om haar – jawel – weelderige schaamhaar en kreeg daarom de bijnaam Aal de Preu (preu is een synoniem voor het vrouwelijk geslachtsdeel). Aal had trouwens nóg een bijnaam: De Wolprut. En ook die naam had ze te danken aan haar schaamhaar.

Wist je trouwens dat Aal de Preu wordt bezongen in ‘Uterech me stadsie’ van Herman Berkien? Ja dus! En er komen nog veel meer Utrechtse bijnamen langs in het nummer:

Ik ben geboren in ’n huisie in de Zakkedragersteeg
vlakbij ’t logement van Jan de Tenteneus
Aal de Preu en Gekke Bart, de Bult en Koos de Kutjeskin
Schele Ockeloen en Blauwe Teus

De Sponzenduiker

Een zeespons. Foto: Unsplash

Wie: Een kleine man die aan het begin van de twintigste eeuw in Wijk C woonde.

Betekenis bijnaam: In een oude editie van het Stadsblad Utrecht lezen we dat De Sponzenduiker – in tegenstelling tot wat je zou verwachten – geen geweldige zwemmer was. Hij kon geen slag zwemmen, maar had naar eigen zeggen in vroegere tijden naar zeesponzen gedoken.

Grappig detail: ‘De Sponzenduiker’ verdiende zijn geld als kaartverkoper. Wanneer er een revue, circus of ander evenement in de stad was, kocht hij er een grote partij kaartjes van op. Deze
verkocht hij met winst op de dag van de uitvoering aan de deur bij de schouwburg of circustent.

Jumbo

Foto: Unsplash

Wie: verschillende Utrechters met een groot postuur

Betekenis bijnaam: Het woord jumbo is in onze taal terechtgekomen door een olifant die eind negentiende eeuw uitgroeide tot wereldster. De olifant kwam uit Soedan en was in de jaren zestig van de negentiende eeuw te bewonderen in dierentuinen in Parijs en Londen. Zijn naam werd een synoniem voor ‘groot’ en Utrechters met een behoorlijk postuur kregen zo de bijnaam ‘Jumbo’.

Verder lezen

inktpot

Deze bijnamen moet je echt kennen als je Utrechter bent

Dus jij vindt jezelf een echte Utrechter? Zo iemand die álles weet over de Domstad? Dan zullen er ge...

6 x mooie oude foto’s van de Utrechtse volksbuurt Wijk C

Utrechtse mysteries opgelost: wie is Dikke Dries?

<< < Pagina 1 / 6 >
⟵ swipe swipe ⟶

adv.