Tilburg

×

indebuurt categorieën

Meer indebuurt

Service

Binnenkijken bij het Tilburgse icoon Peerke Donders

Door Rowie van der Vliet 19 september 2020

Van kleine studentenkamers tot reusachtige villa’s: in de rubriek Binnenkijken Bij brengen we een bezoekje aan de meest uiteenlopende woningen van Tilburg. Op de koffie bij een Tilburgs icoon is niks nieuws, maar toch hebben we in drie jaar tijd nog nooit geschreven over zo’n bijzonder huis als dit. We gaan namelijk langs bij het oude wevershuisje van Peerke Donders aan de rand van Tilburg.

We staren geboeid naar twee bedstedes. Zouden de mensen toen met gebogen knieën slapen of waren ze toen écht een stuk kleiner? Een kussentje en dekens liggen alvast klaar op houten planken. We kunnen het Peerke Donders niet zelf vragen. Hij werd in 1809 op deze plek geboren, maar heeft nooit in dít huisje gewoond. Het is namelijk een kopie van het wevershuisje waar hij opgroeide. De lookalike werd in 1931 gebouwd. H. Frankefort ontwierp het en deed dit zo goed dat het volgens kenners enorm veel lijkt op het oude huis. Inclusief de inrichting.

Binnen in het huisje is alles heel laag. Foto: indebuurt Tilburg

Hoofd niet stoten

Het wevershuis is klein. Zelfs vrouwen van net geen 1,70 meter moeten uitkijken dat ze hun hoofd niet stoten. Houten balken ondersteunen het rieten dak en hangen (voor de maatstaven van onze tijd) verrassend laag. Waren mensen toen echt zo klein? Ook de deuropening zorgt dat we moeten bukken. Het huisje kenmerkt zich door het weefgetouw. Ooit was dit weefgetouw van thuiswever Frans Robben (1880 – 1920) die op een steenworp afstand woonde. Verder zijn de meubels op een hand te tellen: een opvallend modern krukje, een stoel, een kast en een bureautje.

Grote droom

Natuurlijk is niet alles in het huisje zoals het geweest moet zijn. Enkele oude illustraties van Peerke himself pronken op een bureau en een kast. Uiteraard omsingeld met beelden van Jezus en Maria. Op een van de beelden zien we Peerke in zijn latere thuis in Suriname. Het Tilburgse icoon groeide op in het huisje en riep als kind al dat hij pater wilde worden. Hij schijnt zelfs priestertje gespeeld te hebben en hield preekdiensten voor de kinderen uit de buurt. In 1841 ging zijn grote droom in vervulling: hij werd priester. In 1842 vertrok hij naar Suriname waar hij 27 jaar met melaatsen werkte. De priester kwam nooit meer terug in Tilburg.

De wonderlijke waterput. Foto: indebuurt Tilburg

Wonder

In 1929 gebeurde er ook iets heel bijzonders waardoor hij zalig is verklaard. Bij het huisje stond een waterput, de Peerke Dondersput. Vroeger geloofde men dat het water uit deze put heilig was. Er waren zelfs speciale flesjes om het water mee naar huis te nemen. Precies dit water zorgde er in 1929 voor dat kompressen op een gezel op het rechterbeen van de Tilburger Lowieke Westland werden gekoeld. Het jongetje genas. Peerke zelf heeft dit nooit meegemaakt. Hij overleed op 14 januari 1887 aan een nierontsteking in Batavia.

Tilburgse geluksplekken

In 2020 staat de plek bekend als een van de Tilburgse geluksplekken. Er is een moestuin aangelegd waar vrijwilligers bloemen verzorgen. Het geboortehuisje is zelfs een bedevaartsoord. Je handen wassen kan niet meer bij de waterput, want deze is in de jaren vijftig afgetapt. Een hapje eten en echt even tot rust komen kan er wel met een wandeling in het Peerke Donderspark of een bezoekje aan Bij Peerke Donders.

Binnenkijken bij Peerke Donders. Foto: indebuurt Tilburg
Een oude bijbel. Foto: indebuurt Tilburg
Jezus aan het kruis. Foto: indebuurt Tilburg
De 'keuken'. Foto: indebuurt Tilburg
Inrichting van de tweede en laatste kamer. Foto: indebuurt Tilburg
Een oud bureautje in het formaat van een nachtkastje. Foto: indebuurt Tilburg
Een oude stoel. Foto: indebuurt Tilburg
Mariabeeld. Foto: indebuurt Tilburg
Jezusbeeld bij de achterdeur. Foto: indebuurt Tilburg
De achterdeur. Foto: indebuurt Tilburg
De moestuin. Foto: indebuurt Tilburg
De gedenksteen. Foto: indebuurt Tilburg
De kapel naast het huisje. Foto: indebuurt Tilburg
Een monument voor Peerke Donders. Dit is gemaakt uit hetzelfde materiaal als het monument op De Dam in Amsterdam. Foto: indebuurt Tilburg

Lees ook:

Binnenkijken Jiske

Binnenkijken bij Jiske in Tilburg-West: ‘Iedereen in de flat kent elkaar’

Jiske Verhaar (25) woont met veel plezier in een appartement in Tilburg-West. "Mensen hebben vaak ee...

Binnenkijken bij Rikki en Luciano in Sint Anna: ‘We wonen hier al 48 jaar’

Rikki (70) en Luciano Secci (72) moeten even nadenken. Was het nou 47 of 48 jaar dat ze in hun huis ...
Bij Peerke Donders

Evi (26) runt Bij Peerke Donders: ‘Ik werk keihard mee omdat ik dat ook leuk vind’

Peerke Donders is al sinds jaar en dag een begrip in Tilburg. Dan hebben we het natuurlijk over de i...

adv.