Tilburg

×

indebuurt categorieën

Meer indebuurt

Service

Tilburgs mysterie: Wie was Pieter Vreede?

Door Rowie van der Vliet 19 augustus 2017

Serieus, wie was Pieter Vreede? Misschien moeten we ons diep schamen, maar we hadden eigenlijk geen idee. Daarom zijn we de geschiedenisboeken ingedoken om te achterhalen naar wat voor soort persoon het Pieter Vreedeplein is vernoemd.

Hier moet je even goed voor gaan zitten. Pieter Vreede is eigenlijk geen Tilburger, maar werd geboren in Leiden. Toch heeft hij heel wat betekend voor onze stad. Vreede was namelijk fabrieksbaas van de lakenfabriek van de firma Vreede aan de toenmalige Nieuwendijk (nu bekend als de Bisschop Zwijsenstraat). Deze functie vervulde hij van 1790 tot 1802. Zoons Paulus en Hendrik mochten vanaf toen met de scepter zwaaien.

Druk mannetje

Pieter Vreede was maar een druk mannetje. Naast zijn functie als fabrieksbaas, was hij ook politiek actief als patriot. Onder de pseudoniemen Harmodius Friso, Frank de Vrij en vermoedelijk ook P. Vaderlander kroop hij in de pen om pamfletten te schrijven die zich richtten tegen prins Willem V. Het bleef niet bij schrijfwerk dat hem de titel officiële dichter van de patriotten opleverde. Vreede was ook politiek actief in verschillende comités en later de Eerste en Tweede Nationale Vergaderingen om Bergen op Zoom te vertegenwoordigen.

 

Pieter Vreede
Foto: Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren

Ontsnappen uit raam

In januari 1798 was de patriot een van de vijf leden van het Uitvoerend Bewind, die de Betaafse Republiek regeerde. Het feest als invloedrijk regeerder hield voor hem op in juni van dat jaar, toen Vreede tijdens een staatsgreep ontsnapte uit een raam. Hij vertrok enkele maanden naar Lier, maar kwam daarna weer in Tilburg wonen. In 1802 zei de fabrieksbaas houdoe en bedankt en vertrok naar Waalre.

Andere fabrieksbazen

Leuk om te weten: de locatie van het Pieter Vreedeplein zelf heeft ook een textielachtergrond. Vroeger stond de fabriek van Gebroeders van Spaendonk, later opgegaan in AaBe, namelijk aan de Tuinstraat 1. Laat die nou net kruisen met het plein dat we tegenwoordig kennen als het Pieter Vreedeplein. Toch is er niet gekozen voor een vernoeming naar de directeuren van deze grote fabrieken, maar de meest bekende fabrieksbaas van de firma Vreede.

Meer over

Mysteries

adv.