Tilburg

×

indebuurt categorieën

Meer indebuurt

Service

Mysterie: dit waren de eerste fotografen in Tilburg

Door Rowie van der Vliet 20 juni 2020

Anno 2020 hebben we heel wat fotografen die onze stad en haar inwoners prachtig op de foto zetten. Freddie de Roeck gaat bijna elke dag op pad met zijn camera, Merel van Dooren was genomineerd voor een VIVA400-award en Hans van Dongen mag zich dit jaar stadsfotograaf van Tilburg noemen. Maar wie waren eigenlijk de allereerste fotografen in Tilburg?

Had je vast wel verwacht, maar fotografie is natuurlijk niet in Tilburg ontstaan. Daarvoor moeten we het verder over de grens zoeken in Frankrijk. Joseph Nicéphore Niépce maakte in 1825 de allereerste foto, van een gravin. Lange tijd werd gedacht dat zijn werk uit 1826 de eerste foto ooit was. Deze schoot hij door een raam met een sluitertijd van acht uur. Dat noemen we nog eens engelengeduld. Soms kon de sluitertijd zelfs oplopen tot 20 uur. Daarom maakte hij vooral foto’s van gebouwen en niet zoveel van personen.

Eerste fotografen Tilburg

In Tilburg zou het nog bijna 25 jaar duren voordat de eerste foto’s gemaakt werden, zo lezen we op Wiki Midden-Brabant. Dat gebeurde in 1863. De fotografen kun je zien als nomaden. Ze bleven voor een tijd om foto’s te maken in onze stad en gingen dan weer ergens anders wonen. Wel hadden ze vaak een pop-up atelier in een winkel of andere zaak. Om klanten te trekken plaatsten ze een advertentie in het Weekblad van Tilburg. Hieronder zie je een advertentie van K. Festge uit 1866. Hij maakte vooral portretten van mensen. Grappig om te weten: we gebruikten toen blijkbaar de spelling photographie.

Adverentie voor een fotograaf in Tilburg. Foto: Regionaal Archief Tilburg

Namen van de eerste fotografen in Tilburg

Wie waren die fotografen dan? Op Wiki Midden-Brabant vinden we een lijst met namen. De eerste fotografen in Tilburg waren: Duitsers Hugo Perger (ca. 1863 in Tilburg) en K.C. Festge (ca. 1865-1868) en de Belg Edouard Fremau. Uit Nederland kwamen de broers Gerardus en Wilhelmus Kerremans (circa 1870-1878), Joseph Swaab (1874-1875), Antoine Schumaker (1875-1877), Joannes de Rooij (1879-1884), vader en zoon Gerritsen (1884-1886) en Johannes de Lavieter (1884-1890).

Verschillende soorten foto’s

In 2020 zien we dat fotografen in onze stad een eigen stijl hebben. Waar de een veel doet aan straatfotografie (zoals onze eigen gastfotograaf Git van den Boer), is de ander echt een portretfotograaf (zoals Marieke Plasier). Dat was in 1863 en de jaren daarna niet anders. Je had fotografen die foto’s maakten van gebouwen of soms van mensen. Ook werden er toen al kermisfoto’s gemaakt, zoals Martijn Hessels nu doet.

Tekst loopt door onder de foto.

Oude schoolfoto met onder andere Vincent van Gogh. Foto: Regionaal Archief Tilburg
Ook kinderen werden in 1865 op de foto gezet. Foto: K.C Festge

Oude schoolfoto van Vincent van Gogh

Gaaf om te zien: sommige foto’s zijn nog steeds bewaard gebleven in het Regionaal Archief Tilburg. We surfen naar het digitale archief en bekijken de foto’s uit 1863 tot 1866. Opvallend genoeg zijn het allemaal portretten. Er is zelfs een schoolfoto te vinden van het Rijks H.B.S. Willem ll. Eigenlijk is het niet zo gek dat we juist deze foto terugvinden, want Vincent van Gogh zou de derde persoon van rechts zijn op de voorste rij. Verder zien we foto’s van Maria Antonia Francisca van Glabbeek of Quirinus Adrianus Beljaars, de gemeentesecretaris van Tilburg.

Lees ook:

Jostijn Ligtvoet

Jostijn fotografeert wereldsterren: ‘Ik maak het liefst foto’s achter de schermen’

Ben je weleens in Theaters Tilburg, Poppodium 013, de Hall of Fame, Factorium of De Nieuwe Vorst te ...

Merel portretteert Tilburgers: ‘De verhalen hebben mijn leven op z’n kop gezet’

Met Humans of Tilburg geeft Merel van Dooren een stem aan stadsgenoten. Op haar Facebookpagina publi...
Freddie de Roeck

Freddie is dé man achter de foto’s en blog over de Piushaven

Hij is misschien wel de grootste ambassadeur van de Piushaven en ook nog eens hét gezicht achter de ...

adv.