Waarom hebben sommige Schiedamse panden een versierde steen op de gevel?

gevelsteen schiedam
Foto: indebuurt Schiedam

Tijdens een wandeling door Schiedam heb je er misschien weleens een gespot: een versierde steen op de voorgevel van een pand. Tegenwoordig is het een mooie decoratie, maar vroeger had zo’n steen een belangrijke functie.

Deze versierde stenen worden gevelstenen genoemd. Over het algemeen zijn het kleine stenen met een reliëf, vaak met felle kleuren en een onder- of bovenschrift. Je vindt ze niet alleen in onze stad, maar in heel Nederland. En dan voornamelijk op oude panden. Af en toe is er een gevelsteen geplaatst op een nieuwer pand, bijvoorbeeld omdat het oorspronkelijke pand is gesloopt.

Gevelstenen in Schiedam

In Schiedam zijn verschillende gevelstenen te vinden, vooral in het historisch centrum van de stad.

Gevelsteen boven de voordeur aan de Lange Haven. Beeld: Google Streetview

Voorloper van het huisnummer

Wat is het verhaal achter deze stenen? Ze hadden vroeger een belangrijke functie in onze gemeente: ze dienden als adressen. Onno Boers, gevelsteenspecialist en auteur van het boek De Gevelstenen van Amsterdam, schreef: “Men woonde in Het Swarte Schaap, in De Rode Leeuw, in Het Melkmeisje of in het huis ertegenover of ernaast.” De gevelsteen is dus de voorloper van het huisnummer. Daarnaast werden de stenen gezien als een soort reclameborden voor bedrijven. In het begin van de 19e eeuw werden straatnamen en huisnummers in Nederland ingevoerd, waardoor gevelstenen niet langer nodig waren.

Een verhaal

Op veel gevelstenen werden familienamen of beroepen uitgebeeld. Een tandarts had bijvoorbeeld een gevelsteen met daarop een kies en een schrijver een steen met een veer. Was er een concurrerende collega in de stad met vrijwel dezelfde steen? Dan voegde men gewoon iets toe, zoals een kroon. Andere stenen verwezen naar een familiewapen of een religieuze of politieke overtuiging van de bewoner. Achter iedere gevelsteen die je tegenkomt schuilt wel een verhaal.

We zochten nog veel meer voor je uit…

Meer in deze categorie

Mysteries

Ga naar “Feitje! Dit is waarom je aan historische panden een spiegeltje ziet hangen”

Feitje! Dit is waarom je aan historische panden een spiegeltje ziet hangen

Ga naar “Huh? Schiedam ligt ook in Zuid-Afrika!”

Huh? Schiedam ligt ook in Zuid-Afrika!

Schiedam
Ga naar “Mysterie opgelost: Dit is het verhaal achter het wapen op het Oude stadhuis”

Mysterie opgelost: Dit is het verhaal achter het wapen op het Oude stadhuis

In onze gids

Ga naar “Kong’s Point”

Kong’s Point

  • Broersvest 57a
  • Restaurants en horeca
  • 11:00 - 22:00
kongs point

Nu geopend

Ga naar “Mr. Chow Asian Streetfood”

Mr. Chow Asian Streetfood

  • Noorderweg 24
  • Restaurants en horeca
  • Gesloten
mr chow

Nu gesloten

Ga naar “Brasserie de Eenling”

Brasserie de Eenling

  • Grote Markt 17
  • Restaurants en horeca
brasserie de eenling

Nu geopend

Aanbiedingen

Ga naar “Diverse vlees of vis van € 2,25 voor € 1”

Diverse vlees of vis van € 2,25 voor € 1

  • Jumbo
  • Geldig t/m 9 november 2021
Ga naar “Enkellaarzen Coco Bella van € 44,99 voor € 25”

Enkellaarzen Coco Bella van € 44,99 voor € 25

  • Bristol
  • Geldig t/m 7 november 2021
Ga naar “Suède dames- of herensloffen 50% korting € 24,99”

Suède dames- of herensloffen 50% korting € 24,99

  • Albert Heijn
  • Geldig t/m 31 oktober 2021
Ga naar “alles van Mepal Modula, Stora en Omnia 2e halve prijs”

alles van Mepal Modula, Stora en Omnia 2e halve prijs

  • Blokker
  • Geldig t/m 7 november 2021
Ga naar “Melkunie Protein van € 2,98 voor € 1,49”

Melkunie Protein van € 2,98 voor € 1,49

  • Albert Heijn
  • Geldig t/m 31 oktober 2021

Vacatures

Ga naar “Recruiter”

Recruiter

  • Schiewaegh – centrum voor wonen, zorg en welzijn (onderdeel van de Frankelandgroep)
  • Parttime
Ga naar “Toneelmeester”

Toneelmeester

  • Theater aan de Schie
  • Fulltime/Parttime
musical
Ga naar “Medewerker Binnendienst”

Medewerker Binnendienst

  • Elis Nederland B.V. (voorheen Berendsen)
  • Fulltime
Ga naar “Verkoop medewerker – Balie medewerker”

Verkoop medewerker – Balie medewerker

  • Olympia
  • Fulltime
Ga naar “Logistiek medewerker”

Logistiek medewerker

  • WerkTalent
  • Fulltime