Rotterdam

×

indebuurt categorieën

Meer indebuurt

Service

Weer wat geleerd! Nu weet je waarom Rotterdam zoveel singels heeft

Door Wouter Vocke 21 december 2019

In de rubriek Mysteries behandelen we iedere week een apart of raar gegeven uit de stad. Nu vroegen we ons af: waarom zijn er zoveel singels in Rotterdam?

Iedereen in Nederland kent de Coolsingel. In de bekendste singel van Rotterdam zit al lang geen water meer (tenzij het heel hard regent), maar toch zijn er nog behoorlijk wat singels waar wél water inzit. Hier geen grachtengordel, maar wel een gordel van mooie singels:

  • Noordsingel
  • Bergsingel
  • Boezemsingel
  • Crooswijksesingel
  • Westersingel
  • Spoorsingel
  • Provenierssingel

En dan zijn er ook nog een paar singels waar net als de Coolsingel geen water meer in zit. Denk bijvoorbeeld aan de Schiedamsesingel en de Goudsesingel. Maar daar gaat het nu even niet om, het gaat om die eerder genoemde, mooie, groene singels die je door Rotterdam vindt. En waarom er zoveel singels zijn in Rotjeknor? Dat heeft een reden.

Boom
De Westersingel met de beroemde Breitenbach plataan | Foto: Gemeente Rotterdam

Waterproject

Voordat Rotterdam over een eigen drinkwaterleiding beschikte, waren de stadsbewoners voornamelijk aangewezen op het water uit de grachten – en dat water was niet zo fris. Wat heet: het Rotterdamse drinkwater was zelfs berucht. Mensen van buiten de stad die hier door het water een aandoening aan hun ingewanden kregen, noemden die ziekte ‘De Rotterdammer’. In de negentiende eeuw kwamen ze er ook nog eens achter dat de cholera-epidemieën (die steeds maar terugkwamen) door vies drinkwater kwamen. Tijd om het drinkwater aan te pakken. Vanaf 1854 werd daarom begonnen met het ‘waterproject’, met singels door de stad die moesten zorgen voor vers(er) water.

Puik werkje

Die Rotterdamse singels zijn een puik staaltje stedenbouwkundig werk! Dit zogenaamde Waterproject ontstond in 1854 en werd ontworpen door de beroemde stadsarchitect W.N. Rose, samen met J.A. Scholten van het hoogheemraadschap van Schieland. Een eerste ontwerp had hij al in de jaren ’40 gemaakt, maar het duurde even. De singels van het Waterproject werden tussen 1859 en 1866 aangelegd door landschapsarchitecten Jan David Zocher en zijn zoon Louis Paul Zocher. Zo moesten deze singels naast het praktische aspect (schoon water in de stad) er ook nog eens mooi uitzien, met mooie huizen voor de rijkere Rotterdammers.

De oranje lijnen zijn de singels die het verse water van de Nieuwe Maas de polders in moesten krijgen.

Voor het Waterproject werden twee singel-complexen in de polders rond de stad aangelegd, met aan het einde van de singels een gemaal. Het verse water kwam erin vanuit de Nieuwe Maas. Dit water spoelde door deze singels naar het lager gelegen polderniveau en werd via de gemalen weer terug gepompt in de Nieuwe Maas. Vandaar dat je nog veel van dit soort pomphuisjes ziet bij de singels, die bij de Crooswijksesingel. Later, in 1869, besloot Rotterdam daarom ook het Gemeentelijk Drinkwaterbedrijf bij de Esch op te richten – daarom staat daar nog steeds die mooie watertoren.

Rijksbeschermd gezicht

Het Waterproject is een ‘van rijkswege beschermd stadsgezicht’ in Rotterdam. De procedure voor de aanwijzing werd gestart op 27 februari 2009 en het gebied werd op 1 juli 2011 definitief aangewezen. Het beschermd gezicht beslaat een oppervlakte van 65,3 hectare.

IJspret
Foto: Rotterdam Branding/Hester Blankestijn

Lees ook:

Historisch Rotterdam

Dit zijn de 10 oudste gebouwen van Rotterdam

Het deed nogal wat stof opwaaien, dat mysterie van vorige week. Daarin vroegen we ons af wat het oud...
De Esch

Huh? Waar gaat deze spoorlijn naartoe?

Toen we laatst door de Rotterdamse wijk De Esch liepen, vielen ons ineens een paar (tram?)rails op. ...

Wist je dit? Rotterdam heeft een beschermheilige en dit is ‘m

In de rubriek Rotterdamse Mysteries behandelen we een apart, interessant of opvallend gegeven uit de...
Oude Plantage

Zo komt het oudste stadspark van Rotterdam aan zijn naam

Het oudste park van Rotterdam is jarig: de Oude Plantage! Het parkje dat tussen Kralingen, De Esch e...

Meer over

Mysteries

adv.