Hoe komt het dat we een aantal tramnummers missen in Rotterdam?

Door Wouter Vocke 20 oktober 2018

In de rubriek Rotterdamse Mysteries behandelen we iedere week een apart, interessant of opvallend gegeven uit de stad. Wie Zwart Jan was, bijvoorbeeld. Of wat die oude poort op de Lijnbaan doet. En waarom zeggen we eigenlijk ‘op Zuid’? Deze week: wat is er met de nummers van de Rotterdamse tramlijnen gebeurd?

In onze redactiemail kregen we een superinteressante vraag van Marija:

Beste indebuurt,

Ik ben benieuwd wat er met de tramnummers is gebeurd in Rotterdam. Er missen een aantal tramnummers… of mist er niks? Bestonden die andere nummers ooit en waar gingen die naartoe? Ik heb gisteren nog eens de kaart bekeken in de tram. Ik zag tram 2, 4, 7, 8, 20, 21, 23, 24, 25. Ik ben erg benieuwd hoe dat is gegaan. 

Nou Marija, wij zijn eigenlijk ook wel benieuwd! Het slaat natuurlijk kant noch wal. Waar is tramlijn 1? En 3? Wat is er gebeurd met tramlijn 5? Of sterker nog: waar zijn de lijnen 9 tot en met 19 (oké behalve Feyenoordtram met nummer 12 dan)? Wij hebben dit natuurlijk tot op de bodem uitgezocht.

Tramlijnen
Bron: ret.nl

Tien lijnen

Er rijden op dit moment tien tramlijnen door Rotterdam, maar die hebben dus niet nummer 1 tot en met 10. Voor de duidelijkheid zetten we deze tien lijnen van de Rotterdamse Elektrische Tram eerst maar eens even op een rijtje:

  • 2 Keizerswaard – Charlois
  • 4 Molenlaan – Marconiplein
  • 7 Woudestein – Willemsplein
  • 8 Kleiweg – Spangen
  • 12 Rotterdam Centraal – Stadion Feijenoord*
  • 20 Lombardijen – Rotterdam Centraal
  • 21 De Esch – Woudhoek
  • 23 Beverwaard – Marconiplein
  • 24 De Esch – Holy
  • 25 Carnisselande – Schiebroek

En dan rijdt er van april tot oktober ook nog eens lijn 10 rond, die heb je vast wel eens gezien. Dat zijn oude trammetjes die een rondje Rotterdam doen. Leuk idee voor een dagje uit!

* rijdt alleen op wedstrijddagen van Feyenoord of als het Nederlands Elftal in de Kuip speelt

RET
Foto: RET | Rick Keus

Verdwenen lijnen

Er rijden as we speak dus 9 trams door Rotterdam (tenzij Feyenoord speelt) maar die hebben niet ‘gewoon’ nummer 1 tot en met 9. Er zijn dus een hoop ontbrekende getallen op het Rotterdamse tramnet. Maar ooit waren al die lijnen wel in gebruik! Welke dat waren en wanneer dat was hebben we voor je op een rijtje gezet:

  • 1:  1905 tot 2005 – omgenummerd in lijn 21
  • 3: 1906 tot 2004 – deze lijn ging naar de oude ingang van Diergaarde Blijdorp, maar bleek niet meer rendabel
  • 5: 1907 tot 2006 – ging van Willemsplein naar Schiebroek, tot CS rijdt daar ook lijn 7 en het stuk van CS tot Schiebroek is overgegaan in lijn 25
  • 6: 1907 tot 2000 – ging van de Kleiweg naar Spangen, deels opgegaan in lijn 8
  • 9: 1907 tot 2000 – reed verschillende routes, maar ging na 1968 van Kralingen richting West
  • 10: 1946 tot 1968 – ging van de Kleiweg naar Spangen. Tegenwoordig is lijn 10 de historische rondrit-tram
  • 11: 1917 tot 1981 – is deels overgegaan in lijn 7
    lijn 11 reed ook van 2010 tot 2011 als ringlijn door de wijk Blijdorp maar deze bleek ook niet rendabel
  • 12: 1926 tot 1993 – verschillende trams hebben nummer 12 gehad. Tot 1968 van noord naar zuid,  daarna alleen op zuid.
  • 13: 1921 tot 2000 – ging van Blijdorp naar De Esch (Kralingen)
  • 14: 1919 tot 1968 – is overgegaan in lijn 4
  • 15: 1923 tot 1968 – ging grofweg van Crooswijk via Rotterdam Centraal naar Rotterdam-West, zoals nu bus 38 rijdt
  • 16: 1946 tot 1967 – reed van de ‘s-Gravenweg in Kralingen tot aan de Spartastraat in Spangen
  • 17: 1929 tot 1936, van 1937 tot 1967 en van 1996 tot 1997 – reed grofweg van Kralingen naar West
  • 18: 1929 tot 1936 – van Marconiplein naar Beurs. Kwam later weer even terug als versterkingslijn voor lijn 8 tijdens het Dunya festival en de Wereldhavendagen
  • 19: 1929 tot 1932 – reed van het centrum, over de Willemsbrug naar Zuid
  • 22: 1946 tot 1968 – de kans bestaat dat lijn 2 wordt omgenummerd tot 22, in het kader van de TramPlus
  • 29: bestond tot 2012, dit was de tram die supporters naar de Kuip bracht als Feyenoord speelde. Omgenummerd naar lijn 12, met een knipoog naar Het Legioen: de twaalfde man
    (tram 29 reed ook naar het Kasteel om de fans van Sparta op wedstrijddagen te vervoeren)

De metro

“Waarom zijn al die lijnen dan verdwenen, indebuurt?” Horen we je denken. Daar zijn verschillende redenen voor, een ervan is de komst van de metro. Er vond eind jaren ’60 een grote reorganisatie plaats bij de tram omdat (mede door de metro) sommige lijnen overbodig waren geworden, vooral de lijnen die over de oude Willemsbrug gingen. Maar anderen werden ook weer samengevoegd of verlengd, en sommige lijnen werden gewoon geschrapt.

bron: ret.nl

TramPlus

In de jaren ’90 ging het eigenlijk helemaal niet meer zo goed met de tram, steeds minder mensen namen dit vervoersmiddel. De RET kwam met een nieuw concept: TramPlus. Trams die een hogere kwaliteit bieden, sneller gaan en tot wijken komen waar normaal geen tram naartoe reed. Deze kregen allemaal een nummer boven de 20: Tram 20, 21, 23, 24 en 25. Er vond toen ook meteen een grote reorganisatie plaats, veel tramlijnen werden aan het begin van de 21e eeuw geschrapt en/of samengevoegd.

Tram
Foto: RET | Rick Keus

Verdwenen nummers

Op zich zou het makkelijk zijn om de trams gewoon even om te nummeren in lijn 1 tot en met 9, toch? Wel zo overzichtelijk. Met een lijn 12 voor de Feyenoordsupporters als enige uitzondering dan. Maar zo makkelijk gaat dat dus niet. Om verwarring te voorkomen en omdat sommige lijnen dus al meer dan 100 jaar bestaan, komen verdwenen lijnen niet terug en blijven bestaande lijnen hun ‘eigen’ nummer houden.

Mysterie opgelost!

There you have it, daar zijn je verdwenen tramlijnen gebleven. Maar een apart gezicht blijft het wel! Ben je het er niet mee eens, heb je nog een aanvulling of wil je gewoon wat kwijt? Of zit je zelf, net als Marija, met een brandende vraag? Stuur ons gerust een mailtje! Dan gaan wij er alles aan doen om dit mysterie op te lossen.