Nijmegen

×

indebuurt categorieën

Meer indebuurt

Service

Alles wat je wil weten over het bombardement op Nijmegen

Door Janneke van Bergen 21 februari 2018

Je kunt je het nu misschien niet meer voorstellen maar op 22 februari 1944 werd Nijmegen getroffen door een vreselijk bombardement. De binnenstad werd totaal verwoest en nog erger, bijna 800 mensen kwamen om. Ook waren er duizenden gewonden. Wat weten we over deze verschrikkelijke dag? We zetten het voor je op een rijtje.

Page 1/9
⟵ swipe swipe ⟶

Bommen op Nijmegen

bombardement Nijmegen
Het stadscentrum van Nijmegen na het bombardement. (Foto: RAN)

De bommen die op Nijmegen vielen waren eigenlijk bedoeld voor de Duitse stad Gotha en maakten deel uit van een groot offensief zo lezen we op de website Huis van de Nijmeegse geschiedenis. “Het bombardement vond plaats nadat geallieerde vliegtuigen als gevolg van het slechte weer plotseling werden teruggeroepen. De piloten kozen een gelegenheidsdoel uit nadat hun missie naar het Duitse Gotha was mislukt. Ze kozen voor het Nijmeegse spooremplacement. Door onervarenheid van de vliegers, slechte richtlijnen en verkeerde inschattingen kwamen de bommen echter voor een groot deel midden in het centrum van de stad terecht.”

Het moment van de aanval

Stevenstoren bombardement
Een raar gezicht: de Grote Markt zonder Stevenstoren. (Beeld: collectie Noviomagus.nl)

Nadat om 11.05 uur luchtalarm was gegeven en enige vliegtuigen waren waargenomen, had om 13.12 uur het eindalarm geklonken. Veel mensen waren de straat weer opgegaan, toen om precies 13.28 uur de bommen vielen. Velen zagen de zestien vliegtuigen op de stad afkomen en hun bommen afwerpen, zo meldt de website.  Na de bominslagen leek ook alles mis te gaan. De centrale telefoniste in het centrum van de stad werd geraakt door de bommen. En door slechte communicatie bij de brandweer wist men niet waar te beginnen met blussen. Overal lezen we dat er vooral veel Nijmegenaren omkwamen in de branden. Veel van onze stadsgenoten zaten ingesloten door het puin en konden niet ontsnappen aan de vlammen.

De bommen vielen overal

Bombardement V&D
int-Augustinuskerk en restanten van de V&D. (Foto: Noviomagus.nl)

De eerste bommen raakten V&D, HEMA en de toren van de St. Stevenskerk, zo lezen we in deze hand out.  “Andere bommen vielen verspreid over het centrum, van het Valkhof tot achter het Stationsplein in de Krayenhofflaan. Ook de Augustinuskerk, de Franciscuskerk en de Waalse kerk werden geraakt. Rond deze kerken kwamen ongeveer 340 mensen om, door de bommen zelf of doordat ze bedolven werden onder het puin van de instortende torens.”
Ook het station in Nijmegen werd compleet verwoest. En niet om het menselijke leed tekort te doen, ons oude station was echt zo mooi!!

Toen in Nijmegen

Toen in Nijmegen: onze prachtige stationshal

Deze foto van een supermooie stationshal vonden we op de Facebookpagina van Noviomagus. En we zijn h...

Bommen vallen op kleuterschool

bombardement Nijmegen
Monument de Schommel in Nijmegen. (Foto: ANP)

Je kent vast het monument De Schommel in de Marikenstraat. Op deze plek stond die ochtend in 1944 nog een kleuterschool. Tijdens het bombardement kwamen 24 kinderen en acht religieuze zusters van de kleuterschool om. We kunnen ons haast niet voorstellen hoe dat moet zijn geweest. Al die kindjes, en hun ouders….wat een verdriet! Het monument De Schommel staat er niet alleen als nagedachtenis aan deze kindjes en hun juffen, maar ook voor alle 763 omgekomen stadsgenoten. Om echt even stil van te worden.

‘Het was geen vergissingsbombardement’

vergissingsbombardement

Over de toedracht van het bombardement is nog altijd veel onduidelijk. Wat wel zeker is, is dat de naam ‘vergissingsbombardement’ voor veel nabestaanden pijnlijk is. Want stel dat de Amerikanen het spoorwegemplacement bij Nijmegen als doelwit hadden, waarom bombardeerden ze dan delen van het centrum? Historicus Joost Rosendaal stelt in zijn boek Nijmegen ’44 dat het bombardement geen vergissing was. Dagblad Trouw schreef daar dit artikel over. Veel vragen over dit trauma voor Nijmegen blijven waarschijnlijk voor altijd onbeantwoord. 

Bommen op de Bloemerstraat

Bloemerstraat bombardement
De Bloemerstraat na het bombardement. (Foto: Noviomagus.nl)

De Bloemerstraat werd zwaar getroffen bij het bombardement, zo lezen we op de Facebookpagina van Noviomagus. Nog geen kwart van de bebouwing werd gespaard en de straat ligt op deze foto nog vol met puin. De foto werd genomen in de richting van de Augustijnenstraat, waar de restanten van de gelijknamige kerk links van het midden zichtbaar zijn.

Check de brandgrens-plaatjes in de binnenstad

brandgrens Nijmegen
Een brandgrens-plaatje in de Nijmeegse Broerstraat.

Misschien zijn ze je al opgevallen. Kleine ronde plaatjes in het wegdek in de Nijmeegse binnenstad. Het gaat om 800 herinneringsplaatjes met een naam van een slachtoffer. Het markeren van de brandgrens is een initiatief van de Nijmeegse Bregje Jaspers. De kleine ronde plaatjes in het stratenpatroon verwijzen direct naar het bombardement. Meer lezen over dit bijzondere project? Dat kan hier.

Hoe houden we de herinneringen levend?

535:Goedendag,Sinds enkele jaren publiceren we op Noviomagus.nl oproepen van Bart Janssen, de schrijver van "De pijn…

Posted by Geheugen van Nijmegen – Noviomagus.nl on Wednesday, 12 November 2014

Veel Nijmegenaren die het bombardement overleefd hebben zijn al op leeftijd of zijn er niet meer. Gelukkig heeft de Nijmeegse website Noviomagus een gedeelte van de website opengesteld om herinneringen te delen aan dit bombardement. En op de site Oorlogsdoden Nijmegen is een namenlijst samengesteld met zoveel mogelijk namen van stadsgenoten die zijn omgekomen door deze verschrikkelijke aanslag. Als je graag meer wil lezen over het bombardement in Nijmegen dan zijn de boeken Nijmegen ’44 van Joost Rosendaal en De pijn die blijft van Bart Janssen aan te raden. En veel foto’s van onze stad na het bombardement vind je in deze compilatie.

Bombardement

Beelden van Nijmegen in puin na het bombardement in 1944

Op 22 februari 1944 vond in Nijmegen een grote ramp plaats. Onze stad werd namelijk gebombardeerd do...

Herdenking in Nijmegen

Het bombardement in Nijmegen wordt ieder jaar herdacht. Ook dit jaar is er donderdag 22 februari om 12.00 uur een gebedsdienst bij de Petrus Canisuskerk (Molenstraatkerk). Daarna is er om 13.00 uur een officiële herdenking bij monument de Schommel. Om 13.28 uur luiden de klokken en zijn er twee minuten stilte. Leerlingen van het Montessori College Nijmegen en Basisschool Montessori Nijmegen doen mee aan deze herdenking. Parallel aan de herdenking bij De Schommel is er een herdenkingsplechtigheid op de begraafplaats Daalseweg. Wij zijn om 13.28 uur in ieder geval even stil, jullie ook?

 

Page 1/9
⟵ swipe swipe ⟶

adv.