Anouk organiseert Depressie Café: ‘Tijdens mijn behandeling miste ik een plek waar ik niet beoordeeld werd’

Anouk van Elteren. Eigen foto.

Na jarenlange depressies, creëerde de 26-jarige Anouk van Elteren een plek waar iedereen met mentale problemen zichzelf mag zijn: het Depressie Café. Een plek om je masker af te doen, te praten, ervaringen te delen en elkaar te helpen. En niet alleen voor mensen die zelf met een depressie worstelen, maar ook voor hun ouders, vrienden of zelfs buren.

Anouk is onder meer autistisch en chronisch depressief. Tot drie jaar geleden verborg ze haar depressie. “Als mijn moeder belde met de vraag hoe het ging, zei ik dat het goed ging. En als ik bij een nieuwe baan begon en ze vroegen of er nog iets was dat ze moesten weten, was het ‘nee, het gaat allemaal best.’ Tot je ziek wordt en het niet zomaar een griepje is.”

“Ik ben heel erg van gewoonten. Als ik een dag niet kon werken, had ik daar de rest van de week last van. Dan viel ik uit mijn patroon. Dat merkten anderen op, en uiteindelijk vertelde ik dan wel dat ik het moeilijk had. Maar dan komt ineens de vraag ‘wat zit er op je arm?’”

Littekens niet langer bedekken

Anouk’s depressie resulteerde in beschadigingen op haar arm. Haar zichtbare littekens waren moeilijk voor haar, zeker toen ze stageliep op een middelbare school. “Ik vroeg aan mijn stagecoördinator of ik de littekens moest bedekken. Hij zei alleen: ‘Dit heb je overwonnen, van mij hoef je dit niet te bedekken.’ Hoewel ik het nog steeds niet fijn vind als mensen opmerkingen over mijn littekens maken, kan ik er nu wel over praten. Het is bovendien niet meer het eerste dat opvalt; er zit een mooie tatoeage overheen.”

Inmiddels gaat het ook een stuk beter met Anouk: “Ik ben al lang en breed tevreden met mijn opnames. Ik ben nu een jaar stabiel en medicijnvrij. Ik heb nog steeds elke week therapie, maar het gaat redelijk goed. Ik ben nu vrij open en eerlijk over wat ik heb. Daar schaam ik mij niet meer voor.”

Masker afzetten

Het weghalen van die schaamte en herkenning creëren, is één van de doelen van het Depressie Café. “In mijn eigen behandeltraject miste ik een plek waar ik mezelf kon zijn en niet werd beoordeeld. Dat je het gewoon kan aangeven als je iets vervelends hebt meegemaakt. Het helpt om daar met iemand over te praten. We zoeken allemaal herkenning en steun, en een weg om de leuke dingen in het leven weer te zien. Het is goed dat mensen zien dat ze niet de enige zijn met depressieve gedachten.”

Lees verder onder het Facebookbericht >

‘Ik mis liever een been’

Want hoewel veel mensen met mentale problemen rondlopen, blijft het onderwerp vaak in de taboesfeer steken. “Ik hoorde iemand tijdens een van mijn opnames zeggen: ‘ik mis liever een been, want dat kun je tenminste zien.’ Daar ben ik het mee eens: dan zie je dat iemand iets niet kan. Je snapt dat iemand nog pijn heeft en niet op zijn gemak is. En je weet dat iemand daarna moet revalideren.”

Ondanks dat depressies niet direct zichtbaar zijn, zijn er wel tekenen: “Bijvoorbeeld als iemand altijd fanatiek sport en ineens niet meer naar de sportschool komt. Of iemand loopt normaal elke dag een rondje en komt niet meer buiten. Maar denk ook aan een vriendin die altijd heel actief was op social media, en niets meer deelt. Omdat iedereen tegenwoordig overal zichtbaar is, merk je het ook heel snel als iemand dat niet meer is.”

Het zit hem in de kleine dingen

Merk of weet je dat iemand depressief is, dan kan je zeker helpen. Vooral met kleine gebaren. “Door er te zijn en af en toe te bellen. Of een kopje koffie te drinken. Bij mij heeft het bijvoorbeeld geen zin om te zeggen ‘ga lekker sporten’. Ik word dan al moe van het idee. Ik heb liever dat iemand voorstelt om even met de hond te gaan lopen. Dan ben je een half uurtje weg en ook in beweging. Of nodig iemand uit om te komen eten. Samen eten heeft niet alleen het voordeel dat iemand normaal eet, maar ook dat hij of zij niet alleen is.”

Opstapeling van klachten

Zeker in deze tijd kan het geen kwaad om een helpende hand te bieden. “Mensen met depressieve klachten gaan al moeilijker hun huis uit, en de coronamaatregelen werpen een extra drempel op. En als ’s avonds alles dicht is, dan haal je mensen ook uit hun ritme. Dat is een gevaar voor mensen met een depressie. Het helpt natuurlijk ook niet als je minder mensen over de vloer mag hebben. Je cirkeltje wordt steeds kleiner. Jongeren hebben al helemaal de behoefte om te socialiseren, en het mag allemaal niet. Zo komen ze in een isolement. Daarbovenop is er geen ruimte in de geestelijke gezondheidszorg, en zo stapelen de klachten zich op.”

Groot succes

Het moge duidelijk zijn dat het Depressie Café nodig is. “Dat merk ik ook aan de hoeveelheid reacties die ik krijg. Ik ontvang zelfs mailtjes van buiten de omgeving. De eerste editie trok vijftien mensen, en ditmaal heb ik al meer aanmeldingen. Als dit aantal blijft stijgen, gaan we het Depressie Café twee keer per maand organiseren, in plaats van één keer. En we willen werken met thema’s en gastsprekers. Denk aan de link tussen depressie en voeding, een jongerenspecial, een avond voor partners of vrienden en eentje rondom het vinden van ontspanning.”

De eerste avond in het café was al een groot succes. “Het was supertof. Ik was zelf het nerveust van iedereen. Iedereen was heel open en eerlijk, en vertelde direct z’n levensverhaal. Er waren ook partners, ouders, en een buurvrouw van iemand met een depressie. Het was een hele gevarieerde groep mensen die allemaal op hun manier konden vertellen waarom ze er waren. Echt uniek.”

Lees ook:

Meer in deze categorie

Nieuwegeiner van de Week

Ga naar “Jolijn is operatieassistent in het St. Antonius Ziekenhuis: ‘Mijn langste operatie was ongeveer 7 uur’”

Jolijn is operatieassistent in het St. Antonius Ziekenhuis: ‘Mijn langste operatie was ongeveer 7 uur’

Ga naar “Van drugsverslaafde naar heilsoldaat in opleiding: ‘Ik had nog nooit een kerk van binnen gezien’”

Van drugsverslaafde naar heilsoldaat in opleiding: ‘Ik had nog nooit een kerk van binnen gezien’

Hans Stelte voor het Leger de Heils
Ga naar “Robert is vrijwilliger op de wijkbus Vreeswijk: ‘Mensen zijn heel blij dat de bus weer rijdt’”

Robert is vrijwilliger op de wijkbus Vreeswijk: ‘Mensen zijn heel blij dat de bus weer rijdt’

Robert achter het stuur van de wijkbus

In onze gids