Nederland waterland: dit zijn de verschillende waterwegen in en rond Haarlem

Foto: indebuurt Haarlem

Nederland is een waterrijk land en heeft dan ook vele sloten, grachten, singels, kanalen, beken en rivieren. Zo loopt het Spaarne door Haarlem, maar wat is nou eigenlijk het verschil tussen al deze waterwegen?

We beginnen bij de overkoepelende naam: waterwegen. Je kan ook de woorden watergang of waterloop gebruiken voor een lang, smal stuk stromend water, al of niet bevaarbaar met boten of schepen.

Snel- en langzaamstromende wateren

Goed, waterwegen dus. Alleen is er een flink verschil tussen de waterwegen. Alleen al of het snel- of langzaamstromende wateren zijn. De stromende wateren zijn te verdelen in snelstromende en langzaamstromende wateren. Als de stroomsnelheid meer dan 50 centimeter per seconde is, zijn het snelstromende wateren.

Breed, breder, breedst

De stromende wateren worden verdeeld in verschillende categorieën. Dat zijn bovenlopen (smaller dan drie meter), middenlopen (breedte tussen de drie en acht meter), benedenlopen (breder dan acht meter), riviertje (breedte tussen de acht en 25 meter) en een rivier (breedte meer dan 25 meter), aldus het Compendium voor de Leefomgeving.

Waterwegen in Haarlem

Nu je dit weet is het tijd voor een spelletje! Welke onderstaande waterwegen vind je ook in of vlakbij Haarlem?

  • Beek: een beek is een smal, ondiep, meer of minder natuurlijk stromend water dat overal doorwaadbaar is. Nu loopt er geen beek meer door Haarlem, maar vroeger liep er wel eentje door het centrum heen. Genaamd: De Haarlemse Beek.
  • Gracht: een gracht is een aangelegde waterweg, vooral om of door een stad. De functie van een gracht is divers, zoals afwatering, transport, verdediging en riolering. Ook kan een gracht rond een vesting of kasteel liggen. Dan heet het een slotgracht.Check: de Nieuwe Gracht loopt door Haarlem. De gracht loopt van west naar oost, en is gelegen op de rand tussen de binnenstad en Stationsbuurt. De Gracht werd aangelegd in het kader van uitbreiding van de historische binnenstad. Eerst werd hij de Herengracht genoemd. Weet je dat ook weer!
  • Kanaal: een kanaal is een gegraven waterweg van enige omvang, meestal bestemd voor de scheepvaart. Kijk maar naar de Leidsevaart, daar wordt iedere dag nog flink gevaren.
  • Rivier: een rivier is een natuurlijke watergang ontstaan uit een bron, door samenkomst van beken en eventueel aangevuld met regenwater uit het stromingsgebied. Dit is een makkelijke, Haarlem zou niet hetzelfde zijn zonder het Spaarne.
  • Singel: een singel is een aangelegde waterweg rond een binnenstad. Deze dienden vroeger ter verdediging van de stad, maar kon ook de waterhoogte en spoelrichting van de grachten in de stad regelen. Singels waren niet bedoeld voor transport. Gelukkig kunnen we tegenwoordig gewoon een bootje varen op de Zijlsingel en dient het niet meer als verdediging.
  • Sloot: een sloot is een lijnvormige, gegraven watergang die primair dient om overtollig lokaal water af te voeren. Denk maar aan de sloot langs de Westbroekerweg, net aan de rand van Haarlem.

Heel wat kilometers waterwegen

Om af te sluiten wat indrukwekkende cijfers. De totale oppervlakte van Nederland is 4,2 miljoen hectare, inclusief binnen- en buitenwater, aldus het CBS. De verschillende binnenwateren, zoals het IJsselmeer en de rivieren, zijn goed voor negen procent van de totale oppervlakte van Nederland, oftewel 378.000 hectare. De buitenwateren, waaronder de Waddenzee, de kustzone van de Noordzee, de Westerschelde en Oosterschelde, beslaan tien procent van het oppervlak: zo’n 420.000 hectare. De lengt van bevaarbare waterwegen bedraagt 6.297 kilometer (dus de rivieren en kanalen et cetera). Tijd om een bootje te huren!

Ook leuk om te lezen:

Meer in deze categorie

Genieten van Haarlem

Ga naar “Voor je sinterklaasgedicht: met deze Haarlemse woorden kun je lekker rijmen”

Voor je sinterklaasgedicht: met deze Haarlemse woorden kun je lekker rijmen

Ga naar “Hiep, hiep, hoera! Zoveel Haarlemmers zijn er tegelijk met jou jarig”

Hiep, hiep, hoera! Zoveel Haarlemmers zijn er tegelijk met jou jarig

Ga naar “Haarlemse gebouwen kleuren oranje (en nee, dat heeft niets met het WK voetbal te maken)”

Haarlemse gebouwen kleuren oranje (en nee, dat heeft niets met het WK voetbal te maken)

In onze gids

Aanbiedingen

Ga naar “op alles van Leifheit”

op alles van Leifheit

  • Geldig t/m 4 december 2022
Ga naar “Hangmat polyester katoen assorti 290×100 cm van € 39,99 voor € 29,99”

Hangmat polyester katoen assorti 290×100 cm van € 39,99 voor € 29,99

  • Geldig t/m 31 december 2022
Ga naar “Sylvie Meis luxe huispak € 24,99”

Sylvie Meis luxe huispak € 24,99

  • ALDI
  • Geldig t/m 4 december 2022
Ga naar “Blond Amsterdam Holland Glorie servies van € 9,95 voor € 7,46”

Blond Amsterdam Holland Glorie servies van € 9,95 voor € 7,46

  • Albert Heijn
  • Geldig t/m 4 december 2022
Ga naar “Happy Socks van € 7,98 voor € 3,99”

Happy Socks van € 7,98 voor € 3,99

  • Albert Heijn
  • Geldig t/m 4 december 2022

Vacatures

Ga naar “Baliemedewerker”

Baliemedewerker

  • Museum Haarlem
  • Fulltime/Parttime
Ga naar “Groepshulp BSO ter Cleeff”

Groepshulp BSO ter Cleeff

  • Op Stoom – Kinderdagverblijf Meerwijk
  • Parttime