Gouda

×

indebuurt categorieën

Meer indebuurt

Service

Unieke beelden: zo werd in 1964 de Kleiwegkerk gesloopt (video)

Door Kirsten Spooren 12 januari 2020

Wist jij dat er ooit een kerk stond aan de Kleiweg? De Kleiwegkerk (officiële naam Onze Lieve Vrouwe Hemelvaart) werd in 1878 gebouwd en in 1964 afgebroken. We vonden unieke beelden van de sloop.

In 1878 werd er aan de Kleiweg in Gouda een kerk gebouwd. Ook wel Onze Lieve Vrouwe Hemelvaart genoemd. De kerk werd nog geen eeuw later gesloopt. Wist jij dit? Wij ging op onderzoek uit.

Een kerk voor 1200 gelovigen

In 1814 ontstond er een gemeenschap van gelovigen, Onze Lieve Vrouwe Hemelvaart. Al snel bleek dat kerken op andere locaties niet voldeden aan de strenge eisen van de gemeente en niet voldoende ruimte boden aan de gelovigen. Er zou een nieuwe kerk ontworpen moeten worden. Architect Adrianus Cyriacus Bleijs, een leerling van Cuypers, maakte het ontwerp in 1873. Hij ontwierp een kerk die plaats bood aan 1200 gelovigen, het dubbele van het aantal dat de Gasthuiskerk aankon.

Voor de bouw van de Kleiwegkerk moest eerst ruimte vrijgemaakt worden. Hiervoor werden twee pakhuizen en zeven woonhuizen opgekocht en gesloopt. Hierdoor ontstond een terrein van 1578 vierkante meter grond, waarop de kerk gebouwd werd.

Oude luchtfoto Gouda
Foto: NRC

Kosten

De bouw was in handen van de Amsterdamse aannemer Leibbrandt en kostte ƒ 99.123. De eerste paal werd geslagen op 6 juni 1877. Op 15 oktober 1879 vond de inwijding van de Kleiwegkerk plaats. De kerk had een schip, de langgerekte ruimte in (meestal) west-oostrichting, dat 38 meter hoog en 50 meter lang was. Om financiële redenen had de kerk echter nog geen torenspits.

In 1902 was er voldoende geld beschikbaar voor de bouw van de spits. Deze kostte 15.000 gulden, telde drie luiklokken en gaf de toren een totale hoogte van 62 meter.

Sloop

In de jaren ’60 werd besloten dat de kerk gesloopt moest worden. Er was een leegloop van de kerken gaande. De aanwezigheid van twee grote rooms-katholieke kerken in de binnenstad – de Kleiwegkerk en Gouwekerk – was daardoor overbodig geworden.

Op 1 augustus 1964 werd begonnen met de sloop van de kerk, dit was begin 1965 afgerond. Van het interieur is niets bewaard gebleven. In opdracht van de toenmalige bisschop van Rotterdam, Martinus Jansen, werden beelden, gebrandschilderde ramen en andere delen van het interieur vernietigd. Hij was namelijk bang dat het interieur gebruikt zou worden als decoratie in woningen. Alleen het orgel is niet afgebroken en werd overgeplaatst naar de Sint Vituskerk in Bussum. In 1988 is dit orgel alsnog verloren gegaan door een brand.

De Kleiwegkerk maakte plaats voor een tijdelijk gebouw van de V&D. Tegenwoordig bevinden zich op de plek van de kerk de winkelpanden van WE, C&A, The Sting en Blokker.

Lees ook…

Kleiwegkerk Gouda Toen in Gouda

Zo jammer: deze Goudse gebouwen hadden nooit gesloopt mogen worden!

Gouda heeft een prachtige oude binnenstad, maar sloopmachines hebben toch veel gebouwen opgegeten. S...

adv.