Gouda

×

indebuurt categorieën

Meer indebuurt

Service

Dit is de laatste man die opgehangen werd in Gouda

Door Eva van Dantzig 19 januari 2020

Wist je dat op de Markt van Gouda, de op één na laatste persoon in heel Nederland ter executie is gebracht? Duizenden mensen hebben toegekeken hoe Pieter Pijnacker uit Reeuwijk werd opgehangen. Het was zelfs landelijk nieuws.

In een boerderij in Reeuwijk woonden Geertrui en Cornelius Vergeer. Op 29 oktober 1859 kwam Cornelius Vergeer thuis en trof hij zijn vrouw dood aan. Er waren ook spullen verdwenen uit het huis, waaronder een kaas. De zaak werd onderzocht door de Rijksveldwachters (plattelandspolitie) en de Goudse gemeentepolitie.

Verdacht

De Rijksveldwacht ontving op een dag het gerucht dat Pieter Pijnacker betrokken zou zijn bij het misdrijf. Pieter woonde niet ver van de familie Vergeer vandaan en af en toe werkte hij op de boerderij.

Tijdens een bezoek aan Pieter zijn huis vond de politie een versnipperd stembiljet voor de gemeenteraadsverkiezingen. Dat was heel vreemd want Pieter had helemaal geen stemrecht. In die tijd gold het censuskiesrecht. Dit betekende dat alleen belastingbetalende mannen mochten stemmen.

Pieter is verhoord op de boerderij van Vergeer waar hij op dat moment aan het werk was, maar hij kon geen sluitend verhaal afleggen. Voor de Rijksveldwachters was dit de aanleiding om Pieter aan te houden. Later vonden zij bij Pieter thuis ook de gestolen kaas terug. Het nieuws van de arrestatie werd landelijk bekend gemaakt via de kranten. Al snel bekende Pieter de diefstal en de moord.

Tekst gaat verder onder de foto.

pieter pijnacker

De doodstraf

Op 18 februari 1860 deden de rechters in Den Haag hun uitspraak. Pieter kreeg de doodstraf en deze moest voltrokken worden in Gouda. Zowel in Gouda als in Reeuwijk werden affiches opgehangen met de aankondiging voor de executie. Pieter heeft meerdere gratieverzoeken ingediend bij Koning Willem III maar deze werden allemaal afgewezen. De executie zou definitief plaatsvinden op 9 juni 1860 om 12 uur in de middag.

Het verloop van de executie werd uitvoerig door het gemeentebestuur doorgenomen. Het schavot moest uit Amsterdam komen. Vanuit Den Haag kwam de procedeur-generaal de plek inspecteren waar de executie zou plaatsvinden. Het schavot kwam tegen de gevel van het gebouw van Arti Legi aan te staan. Arti legi was destijds een tekenschool en een kantongerechtsgebouw. Pieter Pijnacker werd direct door de beul, de beulsknecht en een Goudse pastoor, vanuit Arti legi naar het schavot gebracht.

Tekst gaat verder onder de foto.

pieter pijnacker
Arti Legi

Op de markt had zich een enorme mensenmassa gevormd. Iedereen mocht komen kijken, behalve kinderen. Voor en tijdens de executie zou er een dodelijke stilte hebben geheerst. Volgens ooggetuigen waren er talloze mensen flauwgevallen nadat Pieter was opgehangen. Het lijk van Pieter is tot 14 uur blijven hangen. Het lichaam is daarna overgebracht naar de algemene stedelijke begraafplaats in Korte Akkeren.

Afschaffing doodstraf

Na de executie van Pieter Pijnacker was er op 31 oktober 1860, nog een laatste executie in Maastricht. De doodstraf had niet langer meer een opvoedkundige taak. In 1861 werden daarom alle doodstraffen door Koning Willem III omgezet in levenslang.

Lees ook:

Kleiwegkerk Gouda Toen in Gouda

Unieke beelden: zo werd in 1964 de Kleiwegkerk gesloopt (video)

Wist jij dat er ooit een kerk stond aan de Kleiweg? De Kleiwegkerk (officiële naam Onze Lieve Vrouwe...

Mysterie opgelost: Hier heeft de Jeruzalemkapel zijn naam aan te danken (en er ligt een skelet)

De Jeruzalemkapel is voor vele - zo niet alle - Gouwenaars een bekend gebouw. Maar weet je ook waar ...

Mysterie opgelost: wat was het ‘Rode Dorp’ in Gouda?

Heb jij weleens gehoord van het Rode (of Rooie) Dorp in Gouda? Mogelijk hebben je ouders of grootoud...

Meer over

Toen in Gouda

adv.