Kedeng kedeng: zo lang loopt er al een spoor door Gouda

Luchtopname van het station van de spoorwegen met directe omgeving in oostelijke richting uit 1927. Foto: SAMH te Gouda

Wie is er niet een keer in de trein gestapt op station Gouda? Het is zo vanzelfsprekend om de trein te nemen naar Utrecht of Rotterdam, maar hoe lang is Gouda eigenlijk al aangesloten op het Nederlandse spoornetwerk?

De hit ‘Per Spoor’ (Kedeng Kedeng) van Guus Meeuwis kom dan misschien uit een ver verleden, de Nederlandse Spoorwegen gaan nog veel verder terug. Een korte geschiedenis!

Eerste spoorlijn

De eerste spoorlijn in Nederland wordt aangelegd door de in 1837 opgerichte Hollandsche IJzeren Spoorwegmaatschappij (HIJSM). De lijn loopt van Amsterdam via Halfweg naar Haarlem, tussen de Haarlemmermeer en het IJmeer door. De lijn wordt geopend op 20 september 1839 en de eerste treinen worden getrokken door de locomotieven Arend en Snelheid. Zij leggen het traject, met zo’n 40 kilometer per uur, in een half uur af. Nu duurt het vijftien minuten om met de intercity tussen Amsterdam en Haarlem te rijden.

Eerste trein in Gouda

Fast forward naar 1855. In dat jaar vertrok de eerste trein van station Gouda. Het station in onze stad was onderdeel van een langer traject: tussen Utrecht en Rotterdam Maas van de Nederlandsche Rhijnspoorweg-Maatschappij (NRS). Het station lag toen nog niet in Gouda, maar inde toenmalige gemeente Broek. Pas na een grenscorrectie kwam het station daadwerkelijk in Gouda te liggen. In de jaren daarna wordt het spoornetwerk verder uitgebreid naar de trajecten die we nu kennen, met als eerste uitbreiding de verbinding naar Den Haag. Pas in 1934 ontstaat het traject tussen Gouda en Alphen.

Leuk om te weten: het stadsbestuur zag het belang van een station in Gouda niet zo in en weigerde mee te betalen aan deze nieuwe vorm van infrastructuur. We kunnen ons nu geen Gouda meer voorstellen zonder station!

Tekst gaat verder onder de foto >

Kaart van Gouda en omgeving uit 1866, waarin de spoorlijn en het station (centraal, ingekaderd) ten noorden van de toenmalige bebouwing liggen (© Publiek domein)

Het Nederlandse spoor netwerk in 2021

Dat was dus een ritje de geschiedenis in, maar hoe staan de spoorwegen er nu voor? Even in sneltreinvaart wat cijfers over het spoorwegnetwerk in Nederland in het jaar 2021:

  • Totale spoorlengte: 7.053 kilometer
  • Aantal wissels: 6.260
  • Aantal overwegen: 2.394
  • Aantal seinen: 11.602
  • Aantal stations: 398
  • Aantal kilometers gereden met de trein: 160 miljoen.

(Bron: jaarverslag ProRail, spoortijdlijn.nl en Duizend jaar Gouda, een stadsgeschiedenis door P.H.A.M. Abels)

We zochten nog veel meer voor je uit…

Meer in deze categorie

Mysteries

Ga naar “Mysterie opgelost: dit is waarom er een stadsbus op de bodem van de Surfplas ligt”

Mysterie opgelost: dit is waarom er een stadsbus op de bodem van de Surfplas ligt

stadsbus reeuwijkse plassen
Ga naar “Mysterie opgelost: waarom loopt het bruidspaar rechts de trap van het Goudse Stadhuis af?”

Mysterie opgelost: waarom loopt het bruidspaar rechts de trap van het Goudse Stadhuis af?

Ga naar “Gouda waterstad: dit zijn de verschillende waterwegen in en rond Gouda”

Gouda waterstad: dit zijn de verschillende waterwegen in en rond Gouda

Gouda waterstad

In onze gids

Aanbiedingen

Ga naar “Zomervoordeel op Prestoncollectie”

Zomervoordeel op Prestoncollectie

  • Gebr. Bakker & Zn.
  • Geldig t/m 30 september 2022

Topper

Ga naar “Eerste twee boeken gratis lenen met de BiebApp”

Eerste twee boeken gratis lenen met de BiebApp

  • Stadsbibliotheek Gouda
  • Geldig t/m 8 maart 2023
evenementen maart gouda
Ga naar “Alle ventilatoren, airco’s en aircoolers 20% korting € 4,99”

Alle ventilatoren, airco’s en aircoolers 20% korting € 4,99

  • Geldig t/m 28 augustus 2022
Ga naar “Tot 30% korting op Blokker koffiemolens”

Tot 30% korting op Blokker koffiemolens

  • Geldig t/m 14 augustus 2022
Ga naar “Supertrash 25% korting € 9,74”

Supertrash 25% korting € 9,74

  • Geldig t/m 21 augustus 2022

Agenda

Ga naar “Goudse ZomerMarckt”

Goudse ZomerMarckt

  • MARCKT!
  • 19 augustus 2022

Topper

Ga naar “Houtmansplantsoen Concerten”

Houtmansplantsoen Concerten

  • Van 26 jun t/m 28 aug
Ga naar “Beleef Gouda op grote hoogte”

Beleef Gouda op grote hoogte

  • Sint Janskerk van Gouda
  • Van 14 apr t/m 17 sep
Ga naar “Expo Gouda Maakt”

Expo Gouda Maakt

  • Van 6 apr t/m 25 sep