Ken je ze al? 5 x bijzondere sagen en mythes uit Ede

De Veluwe en in Ede vooral landgoed Kernhem zijn een bron van inspiratie voor verhalenvertellers en sagenmakers. En sommige verhalen zijn al zo oud en lijken zo echt, dat je gaat twijfelen of ze misschien wel waar zijn. Ken jij deze verhalen over Ede al?

Het Wilhelmus van de bloedsteen

Bloedsteen
De bloedsteen. Foto: Yort Vink

Iedereen in Ede kent de bloedsteen, een zwerfkei midden in het bos op de Doolhoflaan. Niemand weet precies hoe deze steen hier komt en er gaan de meest wilde verhalen over in de ronde. Dit is zo’n verhaal.

In het jaar 1624 vielen Spaanse soldaten de Veluwe binnen, onder leiding van graaf Hendrik van den Berg. Hij plunderde Ede en Veldhuizen en belegerde het kasteel van Kernhem. Tijdens de nacht in het bos werd opeens het Wilhelmus geblazen. Het geluid kwam uit de buurt van de bloedsteen. De Spaanse soldaten dachten dat prins Maurits hen op de hielen zat, waarop ze direct omkeerden. Hier zou mogelijk de naam Kéer-um (omkeren) vandaan komen, het latere Kernhem. Het was echter niet de bloedsteen die het Wilhelmus blies, maar een enthousiaste Bennekomse jager.

  • Wij prikten bij volle maan in de Bloedsteen en dit gebeurde er

    Elke Edenaar kent de legende van de Bloedsteen. Als je er om middernacht in prikt, bij volle maan, komt er...

Het witte wief

Suske & Wiske Ede
Foto: indebuurt Ede

Nog een verhaal over de bloedsteen. Rondom deze steen in het bos zou een spook ronddwalen, het witte wief. Dit witte wief zou de dochter zijn van de zevende heer van Kasteel Kernhem. Zij werd verliefd op een ridder, die tegen haar zei dat ze op hem moest wachten tot hij terug zou komen uit de oorlog. Hij kwam echter nooit terug en de dochter stierf van liefdesverdriet. Nog steeds dwaalt ze rond in de hoop dat ze haar liefje ooit weer terug zal zien.

De bloedende steen

Foto: indebuurt Ede

Die bloedsteen is misschien wel heel oud, uit de ijstijd. Heel lang geleden woonden hier de Kelten. Op het gebied van wat nu landgoed Kernhem is, was een heilige plaats, gaat het verhaal. Hier werden rituelen en inwijdingen uitgevoerd. De bloedsteen ligt op helling, een grafheuvel. Hier aanbaden de vroegere volken de zonnegod Kere. Witgeklede priesters brachten offers op een altaar, en die altaarsteen ligt er nog steeds. Dat is de bloedsteen. Er is zoveel geofferd op deze steen, dat er nog steeds bloed uit de steen komt als je hier ’s nachts met volle maan een speld insteekt.

Jan en het hart van goud

Foto: Facebook Het Nationaal Park De Hoge Veluwe

Niet ver van Bennekom, op de heide, woonde Jan van Poorte met zijn zeven dochters. Op een avond stond er een marskramer voor zijn deur met een kast op zijn rug. Hij vroeg of hij bij Jan mocht blijven slapen, dat mocht. De dochters van Jan waren nieuwsgierig naar de kast en de jongste dochter wilde de bovenste la opentrekken. De marskramer hield haar tegen en zei dat de la dicht moest blijven. Daar kon nog wel eens wat moois inzitten, dacht Jan.

Na middernacht sloop hij naar de kast en opende de bovenste la. Hij voelde iets en opeens was de kamer verlicht. Jan zag dat hij een klomp zuiver goud in zijn hand had, in de vorm van een hart. Daarna werd het weer donker en voelde hij het goud vallen, maar hij kon het niet meer terug vinden. De koopman merkte de volgende ochtend dat de la open was geweest. Hij vroeg wie er in de la had gezeten, Jan werd kwaad en trok zijn geweer. De koopman vertrok met de woorden: “De steen krimpt en zal ellende brengen aan diegene die hem onrechtmatig bezit. Het hart van de dief zal tot goud verstijven met de dood tot gevolg.”

Jan ging op zoek naar het goud maar vond het niet. Op een dag werd een van de dochters ziek en stierf. Jan dacht terug aan de woorden van de koopman en sneed het borstje open om het hart eruit te halen, maar het was niet van goud. Jan werd geobsedeerd door het gouden hart. Hij doodde zijn zes andere dochters, maar geen van hen had een gouden hart. Jan kon niet meer leven in het stille huis en rende met een mes de hei op, waar een jachtopziener hem een week later dood vond. Niet ver van de plek zijn zeven waterkolken, met een bult met armzalige eik in het midden. Er gaan geruchten dat na zonsondergang een krakend kreungeluid uit de eik komt…

De Mechelse herberg

De Mechelse Kuil. Foto: indebuurt Ede

Op een avond in het najaar volgde een marskramer de Hessenweg in de buurt van Planken Wambuis. De kramer hoopte Herberg Planken Wambuis (nu het restaurant) te bereiken voor het donker werd, maar het noodweer sloeg toe. De marskramer vond een schuilplaats in de Mechelse herberg, een herberg met een slechte naam. Hij kreeg een oud hok aangewezen en viel daar in slaap.

Maar de waard had hem in de gaten gehouden en een misdadig plan bedacht. Hij wilde de marskramer in zijn slaap vermoorden om zo zijn geld te stelen. In het holst van de nacht sloeg de waard toe. De volgende morgen, toen de zon nog maar net op was, begroef de waard het lichaam van de kramer in een kuil, diep onder de grond.

Toen men de marskramer miste, werd de herbergier opgepakt. Hij bleef volhouden dat hij onschuldig was. Men doorzocht het terrein van de herberg, maar vond niets. Toen zagen twee bosarbeiders een enorme voorraad aardappels in een kuil liggen. Dat was vreemd, wat moet een man alleen met zo’n grote voorraad? De kuil werd opengemaakt en daar vond men de dode kramer.

De herbergier werd terechtgesteld, maar na zijn dood kon zijn ziel nergens rust vinden. Op stormachtige najaarsavonden verschijnt hij als een brandende gedaante, als een ‘vuurman’ die ronddwaalt langs de afgelegen wegen van de Veluwe. Op de plaats, waar eens de oude, verwaarloosde herberg stond, is nu een diepe inzinking in het terrein. Die staat nog altijd bekend als de Mechelse Kuil.

Test je kennis over Ede:

Meer in deze categorie

Genieten van Ede

Ga naar “Hier wil je heen: 3 x bijzondere musea in de omgeving van Ede”

Hier wil je heen: 3 x bijzondere musea in de omgeving van Ede

Nederlands Tegelmuseum
Ga naar “Ede in close-up #35: waar is deze foto gemaakt?”

Ede in close-up #35: waar is deze foto gemaakt?

Ga naar “Vette hap in Ede: dit is het verschil tussen een snackbar en cafetaria”

Vette hap in Ede: dit is het verschil tussen een snackbar en cafetaria

Henky Penky

In onze gids

Aanbiedingen

Ga naar “Hangmat polyester katoen assorti 290×100 cm van € 39,99 voor € 29,99”

Hangmat polyester katoen assorti 290×100 cm van € 39,99 voor € 29,99

  • Geldig t/m 31 december 2022
Ga naar “op alles van Leifheit”

op alles van Leifheit

  • Geldig t/m 4 december 2022
Ga naar “Sylvie Meis luxe huispak € 24,99”

Sylvie Meis luxe huispak € 24,99

  • ALDI
  • Geldig t/m 4 december 2022
Ga naar “Lamswollen sloffen vanaf € 22,99”

Lamswollen sloffen vanaf € 22,99

  • Kruidvat
  • Geldig t/m 11 december 2022
Ga naar “Kistje mandarijnen € 2,99”

Kistje mandarijnen € 2,99

  • ALDI
  • Geldig t/m 4 december 2022

Vacatures

Ga naar “Helpende”

Helpende

  • Vilente – De Klinkenberg
  • Parttime
De Klinkenberg
Ga naar “Procescoördinator Interventieteam”

Procescoördinator Interventieteam

  • Gemeente Ede
  • Fulltime/Parttime
Gemeentehuis Ede

Agenda

Ga naar “Dickens Fair Bennekom”

Dickens Fair Bennekom

  • Van 9 dec t/m 10 dec
Dickens Fair BennekomDickens Fair Bennekom
Ga naar “Kerstconcert met samenzang COV-Bennekom/OBK Bennek”

Kerstconcert met samenzang COV-Bennekom/OBK Bennek

  • 17 december 2022