Toen in Dordt: het bordeel in de Stoofstraat en syfilis door de stove

Stoofstraat Rutte Dordrecht kleur in de deuren
Foto: Lisa Braat

Dordtse sores zijn niet alleen van deze tijd. Dordtenaren maakten vroeger al van alles mee op ons eiland. Dordtenaar Harry Aardoom schrijft er over in zijn boeken over de vroegere rechtspraak. En wij? Wij pikken de leukste verhalen eruit.

Dit artikel kwam eerder in 2017 online. We vonden hem zo leuk dat we hem afstoften. Veel leesplezier!

De Stoofstraat is de smalle straat tussen de Vriesestraat en de Kromme Elleboog, naast destilleerderij Rutte. Het straatje was er al in de vijftiende eeuw. Ook is bekend dat er daar een badhuis was waar houten badkuipen stonden die ze stoven noemden. Vandaar dus de Stoofstraat.

Stoofstraat
In de jaren vijftig werd deze foto gemaakt op de zolder van een huis in de Stoofstraat kort voordat het werd afgebroken | Foto: Regionaal Archief Dordrecht

Het bordeel van Zoet

Op 19 oktober 1456 verscheen Zoet van Tichelen voor de Dordtse rechtbank. Ze werd veroordeeld omdat ze een bordeel hield in de stad. Zoet had een stove. Deze houten kuip met water werd verwarmd door een vuur eronder. Veel mensen kwamen regelmatig een bad nemen in zo’n kuip.

Prostituees

Maar in de stove werden ook afspraakjes gemaakt met prostituees. Zoet van Tichelen was dus niet alleen eigenares van de stove, maar ook bordeelhoudster. Ze werd veroordeeld tot het betalen van drie pond, plus het leveren van twaalf laststenen. De laststenen waren haar bijdrage aan het verbeteren van de stad.

Stoofstraat
De Stoofstraat in de jaren zestig | Foto: Regionaal Archief Dordrecht

Lekker badderen

Erasmus meldde in 1522 dat de uit het nieuw ontdekte Amerika meegebrachte geslachtsziekte syfilis ook via het badwater in de stoven werd verspreid. Om die reden namen bezoeken aan stoven drastisch af. In 1572 werden hier alle stoven gesloten op last van calvinistische dominees die de prostitutie wilden uitroeien. En inderdaad kwamen syfilis en lepra minder vaak voor. Van die lauwwarme stove waar iedereen zo lekker in badderde friste je toch niet zo lekker op als je dacht.

Harry Aardoom dook verhalen op uit het Oud Rechterlijk Archief Dordrecht. Deze verhalen publiceerde hij in zijn boeken ‘Justitieklanten in vroeger tijd’, ‘Gewone mensen in vroeger tijd’ en ‘Mededogen in vroeger tijd’.

We zochten nog veel meer voor je uit…

Meer in deze categorie

Toen in Dordrecht

Ga naar “Dingen die we missen in Dordrecht: televisiespeciaalzaak Van Gent”

Dingen die we missen in Dordrecht: televisiespeciaalzaak Van Gent

Ga naar “Dordtse Lenie had een belangrijke taak tijdens WOII en dat kwam haar familie duur te staan”

Dordtse Lenie had een belangrijke taak tijdens WOII en dat kwam haar familie duur te staan

Lenie Dicke verzetsstrijder Binnenlandse Strijdkrachten BS Dordrecht
Ga naar “Toen in Dordt: zo zag de Visbrug er dertig jaar geleden uit”

Toen in Dordt: zo zag de Visbrug er dertig jaar geleden uit

In onze gids

Ga naar “4 Stargrill & Cafetaria”

4 Stargrill & Cafetaria

  • Burgemeester de Raadtsingel 2a
  • Restaurants en horeca
  • 14:00 - 00:00
4Star Grill & Cafetaria Dordrecht Burgemeester de Raadtsingel

Nu geopend

Ga naar “Pimento Tapasbar”

Pimento Tapasbar

  • Voorstraat 317
  • Tapas restaurants
  • 11:00 - 21:00
Pimento Tapasbar Voorstraat

Nu geopend

Ga naar “We Love Deco BV”

We Love Deco BV

  • Pieter Zeemanweg 131
  • Feestartikelen
We Love Deco BV webshop partydeco weddingdeco kidsdeco

Nu geopend

Aanbiedingen

Ga naar “Ben je van plan om naar Blokker winkel te gaan?”

Ben je van plan om naar Blokker winkel te gaan?

  • Blokker
  • Geldig t/m 24 mei 2021
Ga naar “Raak Vruchtensiroop van € 3,09 voor € 0,99”

Raak Vruchtensiroop van € 3,09 voor € 0,99

  • PLUS
  • Geldig t/m 15 mei 2021
Ga naar “36 t/m 42 ook in beige Graceland € 24,99”

36 t/m 42 ook in beige Graceland € 24,99

  • vanHaren
  • Geldig t/m 23 mei 2021
Ga naar “Tefal pannen Excellence, Performance en Family 25% korting”

Tefal pannen Excellence, Performance en Family 25% korting

  • Blokker
  • Geldig t/m 24 mei 2021
Ga naar “Alle Kellogg’s ontbijtgranen van € 7,98 voor € 4”

Alle Kellogg’s ontbijtgranen van € 7,98 voor € 4

  • Albert Heijn
  • Geldig t/m 16 mei 2021

Vacatures

Ga naar “Allround marketeer met specialisatie online & social”

Allround marketeer met specialisatie online & social

  • Dordrecht Marketing
  • Fulltime

Topper

Ga naar “Winkelmedewerker”

Winkelmedewerker

  • NAME IT
  • Oproepbasis
NAME IT Dordrecht kinderkleding tieners
Ga naar “Meewerkend voorman (m/v)”

Meewerkend voorman (m/v)

  • Opnieuw & Co
  • Fulltime
Opnieuw & Co kringloopwinkel Dordrecht private shopping winkelen afspraak

Topper

Ga naar “Medewerker klantenservice, Dienstverlening Drechtsteden”

Medewerker klantenservice, Dienstverlening Drechtsteden

  • Randstad
  • Parttime
Ga naar “Receptionist / Commercieel medewerker”

Receptionist / Commercieel medewerker

  • WerkTalent
  • Fulltime

Agenda

Ga naar “DrechtStadLoop 2021”

DrechtStadLoop 2021

  • 14 november 2021
Ga naar “Bachfestival”

Bachfestival

  • Bachfestival Dordrecht
  • 25 juni 2021
Bachfestival - indebuurt.nl.jpg
Ga naar “Fietsvierdaagse”

Fietsvierdaagse

  • 1 juni 2021
Ga naar “Tij Festival”

Tij Festival

  • 14 oktober 2021
Ga naar “Back to the Rivers 2021”

Back to the Rivers 2021

  • 16 juli 2021