Toen in Dordt: het bordeel in de Stoofstraat en syfilis door de stove

Stoofstraat Rutte Dordrecht kleur in de deuren
Foto: Lisa Braat

Dordtse sores zijn niet alleen van deze tijd. Dordtenaren maakten vroeger al van alles mee op ons eiland. Dordtenaar Harry Aardoom schrijft er over in zijn boeken over de vroegere rechtspraak. En wij? Wij pikken de leukste verhalen eruit.

Dit artikel kwam eerder in 2017 online. We vonden hem zo leuk dat we hem afstoften. Veel leesplezier!

De Stoofstraat is de smalle straat tussen de Vriesestraat en de Kromme Elleboog, naast destilleerderij Rutte. Het straatje was er al in de vijftiende eeuw. Ook is bekend dat er daar een badhuis was waar houten badkuipen stonden die ze stoven noemden. Vandaar dus de Stoofstraat.

Stoofstraat
In de jaren vijftig werd deze foto gemaakt op de zolder van een huis in de Stoofstraat kort voordat het werd afgebroken | Foto: Regionaal Archief Dordrecht

Het bordeel van Zoet

Op 19 oktober 1456 verscheen Zoet van Tichelen voor de Dordtse rechtbank. Ze werd veroordeeld omdat ze een bordeel hield in de stad. Zoet had een stove. Deze houten kuip met water werd verwarmd door een vuur eronder. Veel mensen kwamen regelmatig een bad nemen in zo’n kuip.

Prostituees

Maar in de stove werden ook afspraakjes gemaakt met prostituees. Zoet van Tichelen was dus niet alleen eigenares van de stove, maar ook bordeelhoudster. Ze werd veroordeeld tot het betalen van drie pond, plus het leveren van twaalf laststenen. De laststenen waren haar bijdrage aan het verbeteren van de stad.

Stoofstraat
De Stoofstraat in de jaren zestig | Foto: Regionaal Archief Dordrecht

Lekker badderen

Erasmus meldde in 1522 dat de uit het nieuw ontdekte Amerika meegebrachte geslachtsziekte syfilis ook via het badwater in de stoven werd verspreid. Om die reden namen bezoeken aan stoven drastisch af. In 1572 werden hier alle stoven gesloten op last van calvinistische dominees die de prostitutie wilden uitroeien. En inderdaad kwamen syfilis en lepra minder vaak voor. Van die lauwwarme stove waar iedereen zo lekker in badderde friste je toch niet zo lekker op als je dacht.

Harry Aardoom dook verhalen op uit het Oud Rechterlijk Archief Dordrecht. Deze verhalen publiceerde hij in zijn boeken ‘Justitieklanten in vroeger tijd’, ‘Gewone mensen in vroeger tijd’ en ‘Mededogen in vroeger tijd’.

We zochten nog veel meer voor je uit…

Meer in deze categorie

Toen in Dordrecht

Ga naar “Uit het archief! Hierom werd de Nieuwkerk 60 jaar geleden bijna gesloopt”

Uit het archief! Hierom werd de Nieuwkerk 60 jaar geleden bijna gesloopt

Pieters Keuken, Koken en Wonen - Interieurwinkel in de Nieuwkerk - indebuurt Dordrecht
Ga naar “Toen in Dordt: zo werd Dordrecht aangesloten op het telefoonnetwerk”

Toen in Dordt: zo werd Dordrecht aangesloten op het telefoonnetwerk

Ga naar “Toen in Dordt: hoe de schoorstenen van de Merwedecentrale werden opgeblazen”

Toen in Dordt: hoe de schoorstenen van de Merwedecentrale werden opgeblazen

In onze gids

Aanbiedingen

Ga naar “Complete computerbril met 200 euro korting”

Complete computerbril met 200 euro korting

  • Van Roosmalen Optiek
  • Geldig t/m 31 december 2022
Van Roosmalen Optiek in Dordrecht verkoopt computerbrillen en beeldschermbrillen van RodenstockVan Roosmalen Optiek in Dordrecht verkoopt computerbrillen en beeldschermbrillen van Rodenstock

Topper

Ga naar “Krijg Bosch boor of Tefal Easy Fry cadeau”

Krijg Bosch boor of Tefal Easy Fry cadeau

  • Geldig t/m 9 oktober 2022
Ga naar “Fletcher bestaat 25 jaar! € 25,00”

Fletcher bestaat 25 jaar! € 25,00

  • Geldig t/m 2 oktober 2022
Ga naar “Huispak met legging M t/m XXL € 19,99”

Huispak met legging M t/m XXL € 19,99

  • Geldig t/m 9 oktober 2022
Ga naar “Hangmat polyester katoen assorti 290×100 cm van € 39,99 voor € 29,99”

Hangmat polyester katoen assorti 290×100 cm van € 39,99 voor € 29,99

  • Geldig t/m 31 december 2022

Vacatures

Ga naar “Medewerker meeting & events”

Medewerker meeting & events

  • Van der Valk Hotel Dordrecht
  • Parttime
Van der Valk Hotel Dordrecht - asperges - indebuurt Dordrecht
Ga naar “Winkelmedewerker”

Winkelmedewerker

  • Jet’s Favs
  • Parttime
Ga naar “Nachtportier”

Nachtportier

  • Postillion Hotel Dordrecht
  • Fulltime
Ga naar “Stagiair(e) Receptie”

Stagiair(e) Receptie

  • EuroParcs Resort de Biesbosch
  • Stage
EuroParcs Resort De Biesbosch
Ga naar “Jeugdzorgmedewerker MBO”

Jeugdzorgmedewerker MBO

  • Stichting Prokino
  • Parttime

Agenda

Ga naar “Dordtse Cultuurnacht”

Dordtse Cultuurnacht

  • 8 oktober 2022
Ga naar “Tij Festival 2022”

Tij Festival 2022

  • Van 17 nov t/m 20 nov
Ga naar “Kinderkleding- en speelgoedbeurs”

Kinderkleding- en speelgoedbeurs

  • 1 oktober 2022
Ga naar “14e DrechtStadLoop”

14e DrechtStadLoop

  • 6 november 2022
Ga naar “Brocante in de Grote Kerk”

Brocante in de Grote Kerk

  • Van 4 nov t/m 5 nov