Dordtse Mysteries: waarom het Dolhuis Dolhuis heet

dolhuis
Foto: Regionaal Archief Dordrecht

In de rubriek Dordtse mysteries behandelen we iedere week een apart of raar gegeven uit de stad; hoe werd Dordrecht een eiland of waarom worden Dordtenaren ook wel Schapenkoppen genoemd? Deze week: hoe het Dolhuis aan haar naam komt.

Het Dolhuis… nu een plek om uit te gaan, maar vroeger was het er veel minder gezellig. Ze hebben de naam dan ook niet gegeven omdat het er zo dolletjes was. Nee, er kleeft een jarenlange, ietwat lugubere geschiedenis aan het pand.

Ketens en krankzinnigen

Vroeger was het gebouw namelijk een huis voor ‘dollen en krankzinnigen’. Maar voordat we het daarover gaan hebben, nemen we je mee naar het jaar 1442. Toen de Dordtse Cellebroeders, die slachtoffers van de pest moesten begraven, verhuisden naar het huidige Dolhuis in de Dolhuisstraat.

dolhuis
Een cellebroeder was altijd gekleed in het zwart. Foto: uit Verhalen van Dordrecht: Het Dordtse Dolhuis

Van ziekenboeg naar gevangenis

Het klooster van de Cellebroeders had verschillende kamers waar zieken in werden verzorgd. Rond 1590 besloot het stadsbestuur dat het klooster gebruikt moest worden om ‘krankzinnigen en dollen’ – oftewel: psychiatrisch patiënten – op te nemen. Zo gezegd, zo gedaan. Vanaf dat moment werd het klooster een dolhuis.

“In die tijd werd je niet  echt geholpen als krankzinnige”, vertelt Jan Willem Boezeman van Documentatie- en Kenniscentrum Augustijnenhof. “Je werd gewoon opgesloten en als je heel lastig was, werd je geketend. Nu hebben we een dwangbuis die niet zomaar gebruikt mag worden, maar daar deden ze toen niet zo moeilijk over.”

dolhuis
De ketens die gebruikt werden. Foto: uit Verhalen van Dordrecht: Het Dordtse Dolhuis

Misdadigers, bedelaars en prostituees

Nog later, in 1671, richtte de stad een deel van het Dolhuis in tot tucht- en werkhuis voor misdadigers, bedelaars en prostituees. Het Dolhuis zag er in 1700 zo uit:

dolhuis
Foto: Regionaal Archief Dordrecht

In de kleine kamertjes staat ‘hock’. Voor de mensen die denken: uhm, nee er staat ‘gock’: ze schreven de ‘h’ niet zoals we die nu schrijven. Die ‘hockjes’ waren de cellen waar krankzinnigen, misdadigers en de rest inzaten.

Vreemde stoet

Vanaf 1723 werd het beter voor de inwoners van het Dolhuis. Het pand werd verkocht en iedereen werd overgebracht naar een nieuw tehuis aan de Vriesestraat. Een stoet van krankzinnigen, misdadigers, alcoholisten, prostituees, zwervers en bedelaars trok door de stad heen. Voortaan zaten ze niet meer in het Dolhuis maar in het ‘Leproos-, arme-, gevangenen- en krankzinnighuis’. Klinkt dat niet dolletjes?

Maak kans op een cadeaubon voor een pretpark naar keuze

Je kunt bijvoorbeeld naar Slagharen of Movie Park Germany

Winnen! indebuurt geeft 6 cadeaubonnen voor een pretpark naar keuze weg

Meer in deze categorie

Mysteries

Ga naar “Waarom is het in Dordrecht koopavond op donderdag?”

Waarom is het in Dordrecht koopavond op donderdag?

Dordrecht Pakt Uit 2021 acties
Ga naar “Mysterie: dit is waarom deze metalen plaatjes in de grond zitten”

Mysterie: dit is waarom deze metalen plaatjes in de grond zitten

Ga naar “Mysterie: dit is waarom sommige Dordtse gevels wit uitslaan”

Mysterie: dit is waarom sommige Dordtse gevels wit uitslaan

In onze gids

Ga naar “Vlees.nl”

Vlees.nl

  • Restaurants en horeca
  • Gesloten
Ga naar “Lipton”

Lipton

  • Boodschappen

Nu geopend

Ga naar “Jack’s Steakhouse”

Jack’s Steakhouse

  • Baanhoekweg 50
  • Argentijnse restaurants
  • Gesloten
Jack's steakhouseJack's steakhouse

Nu gesloten

Aanbiedingen

Ga naar “Win cadeaubonnen voor een pretpark naar keuze weg”

Win cadeaubonnen voor een pretpark naar keuze weg

  • Indebuurt Dordrecht
  • Geldig t/m 25 mei 2022
Ga naar “50% korting bij NAME IT”

50% korting bij NAME IT

  • NAME IT
  • Geldig t/m
NAME IT Dordrecht kinderkleding tieners
Ga naar “Volkswagen trolley € 34,95”

Volkswagen trolley € 34,95

  • Action
  • Geldig t/m 24 mei 2022
Ga naar “Hollandse aardbeien van € 3,69 voor € 2,49”

Hollandse aardbeien van € 3,69 voor € 2,49

  • Lidl
  • Geldig t/m 29 mei 2022
Ga naar “Industriële solarlamp € 3,99”

Industriële solarlamp € 3,99

  • Action
  • Geldig t/m 24 mei 2022

Vacatures

Ga naar “Customer Support”

Customer Support

  • James Software
  • Fulltime/Parttime

Topper

Ga naar “Modeadviseuse”

Modeadviseuse

  • Bahlmann Mode
  • Parttime

Topper

Ga naar “Verkoopmedewerker”

Verkoopmedewerker

  • Warmteservice Dordrecht
  • Fulltime

Topper

Ga naar “Helpende/verzorger/woonzorg-begeleider”

Helpende/verzorger/woonzorg-begeleider

  • PZC Dordrecht
  • Parttime

Topper

Ga naar “Pedagogisch medewerker”

Pedagogisch medewerker

  • Yes! Kinderopvang, Kinderopvang SKR en SOL Ambacht
  • Parttime

Topper

Agenda

Ga naar “Pasar Malam 2022”

Pasar Malam 2022

  • Van 7 aug t/m 10 aug
Ga naar “Big Rivers 2022”

Big Rivers 2022

  • Van 15 jul t/m 17 jul
Ga naar “Lepeltje Lepeltje 2022”

Lepeltje Lepeltje 2022

  • Van 26 mei t/m 29 mei
Lepeltje Lepeltje 2019 zonnig - indebuurt Dordrecht
Ga naar “Zomerkermis 2022”

Zomerkermis 2022

  • Van 18 jun t/m 26 jun
Fun Factory Zomerkermis Dordrecht
Ga naar “Dordtse Boekenmarkt 2022”

Dordtse Boekenmarkt 2022

  • 3 juli 2022