Dordrecht

×

indebuurt categorieën

Meer indebuurt

Service

Dordtse schoenen van toen en nu: het werk van schoenmakers en een middeleeuwse vondst op het Statenplein

Door Konnie van Sluys 8 augustus 2020

Schoenen zijn zo verleidelijk. Ze maken blij, zeker als ze de ideale match zijn tussen lekker zitten en mooi staan. Maar we kopen tegenwoordig steeds vaker nieuwe schoenen. En dat terwijl er in Dordrecht een paar schoenmakers zitten die jouw paar kunnen repareren. Hebben zij nog genoeg werk? En hoe werd dat vroeger eigenlijk gedaan?

Pagina 1/3
⟵ swipe swipe ⟶

Je kunt altijd schoenen kopen, ook als je zwanger bent, ouder wordt of iets te zwaar bent geworden. Zelf heb ik meer dan veertig paar, maar ik vind toch snel een excuus om nog een paar extra te kopen. Sommige zijn oud, maar omdat ik ze weinig aan heb toch nog in goede conditie. Dan heb ik nog mijn Alpaca wandelschoenen en natuurlijk ook een aantal ‘zitschoenen.’ Je kent dat wel: dat zijn de schoenen die je zo leuk vindt dat je ze niet weg wilt doen, maar zodra je ze aandoet gillen je voeten: uit! pijn! Maar de favorieten uit mijn collectie zijn lage, zwarte suède laarsjes van de Bijenkorf die heerlijk lopen en die ik al tweemaal heb laten verzolen bij de schoenmaker.

Je kunt verder lezen onder de afbeeldingen.

Kunsthal Rotterdam. | Foto: Konnie van Sluys
Foto: Konnie van Sluys
Tentoonstelling S.H.O.E.S. | Foto: Konnie van Sluys

Duurzaam

Zoveel schoenen kopen is natuurlijk niet duurzaam, want veel schoenen worden niet planetproof gemaakt. Er worden milieuvervuilende en ongezonde looistoffen, kleurstoffen en lijmen gebruikt. Bovendien is er soms sprake van kinderarbeid en oneerlijke lonen. Er bestaan duurzame(re) schoenenmerken en zelfs vegan schoenen. Net als bij kleding is het natuurlijk ook duurzaam om lang met je schoenen te doen. Koop dus goede kwaliteit, niet te veel, verzorg ze goed en ga naar de schoenmaker in plaats van ze weg te gooien als er iets aan stuk is.

Lees verder op de volgende pagina voor Schoenmaker De Ster in Crabbehof.

De schoenmakers in Dordrecht

Schoenmaker Jan Uitenbogaard op de Voorstraat. Een foto uit 1999. | Foto: RAD

Een particulier huishouden besteedt 10 euro per jaar aan schoenreparatie en schoenmateriaal. Niet heel veel. Het aantal schoenherstellers in Nederland daalt steeds meer en wordt ingeschat op zo’n 700 bedrijven. In Dordrecht zijn er nog een paar die zich bezig houden met schoenen herstellen, zoals Corren in Sterrenburg, De Ster in Crabbehof, Vakschoenmakerij de Bieshof in Stadspolders en Hakky in het Centrum van Dordrecht.

Schoenmaker De Ster
Schoenmaker De Ster op het Van Oldebarneveldplein 13 vertelt: “Ik werk nu 10 jaar in deze zaak en er is genoeg werk. In de maanden september tot december zijn er altijd meer schoenreparaties. Dit gaat om hakken en zolen vervangen, lijmen en diverse kleine reparaties. Zelf vind ik ouderwetse herenschoenen van kwaliteit altijd voldoening geven. Daar is eer aan te behalen ze te herstellen zodat ze weer lange tijd mee gaan.” De schoenmaker vindt dat jongeren te weinig bekend zijn met wat een schoenhersteller kan doen. Het is echt de moeite waard kwaliteitsschoenen, zelfs sneakers, te laten maken. Weggooien kan altijd nog.

Lees verder over de vondst van spullen van een vroegere leerbewerker op het Statenplein. 

Leven van leer

Statenplein 1997
Foto: Konnie van Sluys
Dordrechts Museum. | Foto: Konnie van Sluys
Foto: Konnie van Sluys
Foto: Konnie van Sluys

Middeleeuwse schoenen kun je momenteel zien bij de tentoonstelling ‘Leven van leer’ in het Dordrechts Museum. Je ziet hier leervondsten die in 1997 en 1998 zijn opgegraven op het Statenplein. Hier werd namelijk de werkplaats van een leerbewerker uit de veertiende eeuw gevonden. In die tijd was er een levendige handel in tweede- en zelfs derdehands schoenen. Ook werden schoenen voortdurend opgelapt en gerepareerd. In de werkplaats van de leerbewerker lagen behalve gereedschappen ook veel leren lapjes die het Museum heeft laten restaureren tot onder andere schoenen. Ze worden nu tentoongesteld op voetmodellen van foam en er zijn zelfs (als grap) schoenendozen met afbeeldingen van de schoenen gemaakt.

Verbazend klein en luxe
De schoenen zijn verrassend luxe. Met mooie borduursels, vlechtwerk en beschildering. Het verbaasde me hoe klein ze waren. Veel modellen zijn puntig en werden gedragen door de betere standen. Ongemakkelijke schoenen waren alleen bestemd voor wie niet hoefde te werken en in een mooi huis woonde. Er zijn ook ‘Trippen’ te zien: houten of kurken slippers met banden die onder de leren schoenen werden gedragen om deze buiten te beschermen tegen vuil en slijtage. Wat opvallend is, is dat er van alle schoenen maar één exemplaar werd gevonden. Voor de tentoonstelling werden er replica’s bijgemaakt. Alleen de babyschoentjes waren een paartje. Wil je de tentoonstelling zelf zien? Dit kan tot en met 24 januari 2021.

Voor mensen die willen weten welke schoenmerken duurzaam geproduceerd worden is, check de website van Goodonyou. Deze site is geschikt om te zoeken naar merken. Een paar voorbeelden zijn:
Etiko, Funky Kalakar, Nae, Womsh. De site heeft een zoekfunctie om de rating van je favoriete merk op te zoeken.

Bronnen: Marktdata.nl en Dordrechts Museum.

Bekijk ook:

Zo zit dat: hadden we echte Dordtse klederdracht?

Als je het hebt over klederdracht of streekdracht zullen veel van jullie direct denken aan Volendams...

Dordtse kleding van vroeger en nu: een ‘dure’ jurk van 26 gulden en meer feitjes

Als je bedenkt wat kleding voor je betekent, dan zal dat voornamelijk zijn: er leuk uit zien, lekker...

Meer over Dordrechts Museum ontdekken?

Dordrechts Museum musea

Geopend11:00 - 17:00

Museumstraat 40, Dordrecht

Bekijk meer:musea

 

 

Pagina 1/3
⟵ swipe swipe ⟶

adv.