Advertentie wordt geladen…

Levensmissie: veteraan en auteur Gerard schreef boek over dit ‘vergeten volk’

Foto: Redactie indebuurt

We spreken Gerard Thijssen (80) op een plek in zijn huis waar hij uren spendeert: de grote tafel waarop boeken, naslagwerken en andere papieren liggen. Eén exemplaar is van de veteraan én auteur zelf: West-Papua – Het Vergeten Volk

Advertentie wordt geladen…
Advertentie wordt geladen…

En het is zelfs al de tweede druk. “Ik kreeg onverwachte reacties op mijn boek”, zegt de Doetinchemmer. Onder andere van een vrouw, een Rotterdamse ‘Papoea’ met een bijzonder levensverhaal. “Ze kocht 32 boeken en is inmiddels drie keer op visite geweest om mij te informeren,  inclusief boeken en zelfs filmmateriaal.”

Dat heeft de schrijver inmiddels verwerkt in zijn boek over West-Papoua. Dit is een Indonesische provincie, maar vroeger sloeg de naam op het hele westelijke deel van het eiland Nieuw-Guinea. Veel zogeheten Papoea’s beschouwen dit deel als een bezet gebied en streven naar onafhankelijkheid voor heel West-Papua.

Jeugd in Kilder

Gerard is opgegroeid in Kilder en komt uit een groot gezin met negen broers en zussen. Van de Tweede Wereldoorlog herinnert hij zich bijna niets. Zijn enige jeugdherinnering gaat terug naar het moment dat een Duitse militair hem optilde in de gaarkeuken in huis waar-ie ineens stond. “Ik begon te schreeuwen, wurmde mij los en rende naar mijn moeder. Ik zie hem nog wegrijden in zijn truck, waar een vastgebonden koe achteraan liep.”

Gerard had thuis een onbezorgd leventje. Toch trok de onbekende ‘wijde wereld’ hem als kind al en waarschijnlijk daardoor belandde hij na de lagere school op het seminarie van de witte paters in Sterksel. Na ongeveer twee jaar jaar ging hij naar de middelbare school in Doetinchem en kwam daarna terecht bij een groothandel in Arnhem. Maar al gauw lag de oproep voor de militaire dienst op de mat. Zijn voorkeur? De Koninklijke Marine.

Een hele week over de reling

In die tijd waren er spanningen in Nieuw-Guinea, dus zowel Gerard als zijn dienstgenoten wilde daar niet naartoe. Toch werd hij, samen met twee maten, uitgezonden. Ondanks de angst kwam wel zijn jongensdroom uit: de wereld ontdekken!

De oefenreis naar Schotland vergeet hij nooit. “Ik was zeven dagen lang zeeziek. Dit ben ik erna nooit meer geweest.” Gelukkig maar, want al gauw volgde de grote vaart naar Nieuw-Guinea. “Via Curaçao, het Panamakanaal en zelfs Hawaii voeren we richting de eindbestemming. Het enige uitzicht was water.”

Na 40 jaar antwoorden

De mannen kwamen terecht tussen de omliggende eilanden van Nieuw-Guinea. Het doel? Indonesische infiltranten oppakken. Gerard maakte er veel mee. “Zo sneuvelde de Nederlander Peter Mannie die wij in een rubberbootje langszij zagen komen. Omdat we op patrouille waren konden wij hem niet meenemen”, vertelt hij.

Pas 40 jaar later zou Gerard horen dat ze het lijk naar Sorong brachten. “Ik heb dit eens op de man af gevraagd aan Gerard Vliegen, die tijdens deze gebeurtenis ook in Nieuw-Guinea was. Het enige wat ik van hem wist, is dat hij in de buurt van Valkenburg woonde.” Gerard reed altijd veel rond op de motor en besloot in het stadje op zoek te gaan naar zijn naamgenoot op te zoeken.

Direct raak

“Bij de eerste woning waar ik aanbelde, werd ik direct doorverwezen naar het goede adres – we herkenden elkaar direct en hij liet mij binnen waarna we praatten en al gauw kreeg ik antwoorden.”

Lees verder onder de post:

Het stenen tijdperk

Gerard wist niet wat-ie zag in de jaren zestig. “Er heerste enorme armoede. Alsof ik terecht was gekomen in het stenen tijdperk”, zegt hij. “De bewoners huisden in hutten, kampongs en sommigen zelfs in boomhutten. Het leek wel één grote jungle.”

In die tijd waren er 240 stammen met Papoea’s. Ze spraken allemaal een eigen taal. “Deze stammen zijn vergelijkbaar met Aboriginals (Australië) en Maori’s (Nieuw Zeeland), maar Papoea’s zijn pas heel laat ontdekt en hebben daardoor lang heel afgezonderd geleefd.”

“Dit inheemse volk is na de gedwongen overdracht van Nederland naar Indonesië aan het noodlot overgelaten”, vertelt Gerard verder.

‘Stelen kenden ze niet’

Groepen Papoea’s huilden toen Gerard Nieuw-Guinea verliet in 1962. “Ze wisten dat wij niet meer terugkwamen.” Dat deed hem veel, Gerard voelde een band met het volk. Dat gevoel is alleen maar sterker geworden. “Omdat ik door de vele contacten weet wat er zich afspeelt.” Dan: “Je kon ervan op aan. Ze leefden dan wel ontzettend primitief, stelen kenden ze niet.” Hij had enorm veel medelijden met ze en schreef onder andere in zijn dagboek: ‘De eerste tien jaar zullen wij niets meer over Nieuw-Guinea horen’.

In de dovenpot

Gerard las in de jaren die na 1962 volgden naar eigen zeggen onwaarheden in kranten. Maar hij sprak dit niet hardop uit, zoals dat in die tijd wel vaker ging . “Veel gebeurtenissen belandden in de doofpot – vooral in de Achterhoek.” Hier kwam verandering in vanwege een gesprek dat werd gevoerd na een potje tennis met zijn clubje op de Vijverberg. “Het ging over de volkenmoord in Servië, de zogeheten Srebrenica affaire. Ook dit keer zei ik niks, maar in mijn hoofd begon het te spoken”, zegt Gerard die thuis achter zijn computer schoof en tot middernacht 03.30 uur informatie zocht via Google.

Pure genocide

Zijn conclusie: “40 jaar geleden waren er 800.000 tot 900.000 Papoea’s. We mogen ervan uitgaan dat er tussen de 400.000 en 500.000 Papoea’s vermoord zijn door pure genocide. Dit is gebeurd in gebieden waar, behalve de stammen die er leefden, nooit iemand kwam en komt.”

Tijdens het surfen viel Gerards oog ook op een kleine stichting die hulp biedt aan mensen uit Nieuw-Guinea in nood. “Ik realiseerde me dat ik iets kon doen en sloot mij aan als vrijwilliger bij Hapin.”

Verhalen delen als missie

In 2002, precies 40 jaar later na Gerards uitzending, kreeg de hij als vrijwilliger een uitnodiging voor een grote conferentie in Wageningen waar achttien organisaties bij elkaar kwamen. Tijdens deze avond startte Gerard zijn missie: het verhaal delen met de rest van de wereld. Dit deed hij middels deze website die is overgegaan op een Facebookpagina sinds 2016, niet wetende dat het hem zoveel contacten zou opleveren.

In 2003 ging Gerard voor een maand weer terug naar de plek om te onderzoeken of hij ‘geen onzin verkondigde’ op zijn website.

Deksel van de pot

“Wat ik allemaal heb meegemaakt…”, herhaalt Gerard een paar keer. Daar zou hij een boek over kunnen schrijven. En dat gebeurde ook na veel verzoeken. Hij bundelde alles samen in één leesboek.

Gerards persoonlijke missie is in ieder geval geslaagd doordat hij de deksel van de doofpot draaide… Met zijn eigen boek over het lastige onderwerp als kroon op al het werk. “Het ziet ernaar uit dat de strijd weer is opgelaaid, al is er nog genoeg werk aan de winkel. Siemon, een actieve supporter, kruiste mijn pad. Op politiek gebied verzet hij veel werk.”

Je leest over hem én meer in het boek West-Papua – Het Vergeten Volk kost €23,95 inclusief verzending. Bestellen? Stuur Gerard een mailtje.

Stilzitten? Nee, hoor

Na de punt op de laatste bladzijde blijft strijder Gerard zich bekommeren om het volk. “Ze voeren nog steeds troepenversterkingen aan in Indonesië, zodat deze mensen nog meer onderdrukt worden. En dat verdienen ze niet, want ze zijn stuk voor stuk heel bijzonder”, vindt hij nog steeds. “Ik hoop dat de Verenigde Naties na inmiddels 59 jaar werk maakt van het mandaat om inheemse volkeren te beschermen. Want een dergelijk inheems volk als de Papoea’s bestaat er niet.”

Lees ook:

  • Wereldboekendag: 11 x typisch Achterhoekse boeken

    Het is Wereldboekendag, dus zetten wij deze mooie regio even in het zonnetje! Wist jij dat er heel veel te…

Winactie

Doe mee en maak kans op een dagje achtbaan sjezen!

Dit wil je! Win tickets voor de Efteling, Walibi of ander pretpark naar keuze

Meer in deze categorie

Doen

Ga naar “11 x de leukste uitjes voor deze zomervakantie (mét korting!)”

11 x de leukste uitjes voor deze zomervakantie (mét korting!)

Aangeboden door Leukstetickets.nl

Ga naar “Onder de sterrenhemel: deze 4 films kijk je tijdens Buitenfilm Festival”

Onder de sterrenhemel: deze 4 films kijk je tijdens Buitenfilm Festival

Ga naar “Eigen boek voor de creatieve Anna: ‘Bekroning op ruim 50 jaar kunst’”

Eigen boek voor de creatieve Anna: ‘Bekroning op ruim 50 jaar kunst’

In onze gids

Ga naar “Café De Pol”

Café De Pol

  • Hulleweg 2
  • Restaurants en horeca
  • 10:00 - 16:00

Nu geopend

Ga naar “Bij Gerrit”

Bij Gerrit

  • Bloemenweg 2a
  • Winkelen
  • 09:00 - 18:00

Nu geopend

Ga naar “Warrior fit shop”

Warrior fit shop

  • Korte Heezenstraat 16
  • Winkelen
  • 09:00 - 18:00

Nu geopend

Aanbiedingen

Ga naar “Quooker cadeau bij aanschaf van jouw droomkeuken”

Quooker cadeau bij aanschaf van jouw droomkeuken

  • Keukenloods Gaanderen
  • Geldig t/m 15 augustus 2021

Topper

Ga naar “Shiatsu-arrangement voor ontspanning en huidverbetering”

Shiatsu-arrangement voor ontspanning en huidverbetering

  • Bianca di Lollo
  • Geldig t/m 31 juli 2021

Topper

Ga naar “Vakantie Arrangement”

Vakantie Arrangement

  • Bianca di Lollo
  • Geldig t/m 6 augustus 2021

Topper

Ga naar “Sweet Summer Arrangement”

Sweet Summer Arrangement

  • Geldig t/m 6 augustus 2021
Ga naar “Op maat gemaakte oordoppen voor slechts €89!”

Op maat gemaakte oordoppen voor slechts €89!

  • Comfoor
  • Geldig t/m 31 augustus 2021

Topper

Vacatures

Ga naar “Financieel administratief medewerker”

Financieel administratief medewerker

  • Joalpe International BV
  • Fulltime

Topper

Ga naar “Hypotheekadviseur Financieel Fit Ulft”

Hypotheekadviseur Financieel Fit Ulft

  • Financieel Fit Doetinchem
  • Fulltime/Parttime

Topper

Ga naar “Junior Adviseur Financieel Fit Ulft”

Junior Adviseur Financieel Fit Ulft

  • Financieel Fit Doetinchem
  • Fulltime/Parttime

Topper

Ga naar “Facilitair medewerker”

Facilitair medewerker

  • Randstad
  • Fulltime/Parttime
Ga naar “Vakman allround Gww (grondwerker) of leerling Gww”

Vakman allround Gww (grondwerker) of leerling Gww

  • Besselink Rioolservice
  • Fulltime

Topper

Agenda

Ga naar “Ludgersymposium in het Ludgercollege”

Ludgersymposium in het Ludgercollege

  • Ludgerkring
  • 30 juni 2021

Topper

Ga naar “Cursus realistisch fijnschilderen”

Cursus realistisch fijnschilderen

  • 30 september 2020
Ga naar “Open Bedrijvendag Doetinchem”

Open Bedrijvendag Doetinchem

  • 29 oktober 2021
Ga naar “Open Tuindag”

Open Tuindag

  • 18 juli 2021
zomerbloeiers-zomer-peer-tuincentrum-doetinchem-portulaca