Hier komt de uitdrukking ‘onder de rook van Den Haag’ vandaan

Foto: indebuurt

Ken je het gezegde ‘ik woon onder de rook van Den Haag’? Dat kun je gebruiken als je bijvoorbeeld in Wateringen woont. Wat betekent die uitspraak eigenlijk? En waar komt het vandaan?

Voor de oorsprong van deze uitspraak moeten we terug in de tijd én naar de andere kant van de wereld.

Betekenis gezegd

De meeste mensen kennen de uitspraak wel. Als je ‘onder de rook van Den Haag woont’, wil dat zeggen dat je erg dicht in de buurt van Den Haag woont. Zo kun je makkelijk uitleggen wat de geografische ligging is van jouw woonplaats. De uitdrukking is tot stand gekomen doordat er, normaal gesproken, in een stad meer rook is dan in een dorp.

Francois Valentijn

Maar wie heeft die uitspraak ooit verzonnen? En waar komt ‘ie vandaan? De oudste vermelding van deze uitdrukking staat in het Woordenboek der Nederlandsche Taal uit 1726. De Dordtse dominee en schrijver François Valentijn (Dordrecht,17 april 1666 – Den Haag, 6 augustus 1727) schreef het boekwerk Oud en Nieuw Oost-Indiën waar hij de uitdrukking gebruikte in de zin:

Het Eiland Onrust, drie mylen van Batavia gelegen, en aldus als onder den rook van deze stad,

François Valentijn werd tweemaal uitgezonden naar ‘de Oost’, oftewel Indonesië en omstreken. Daar schrijf hij zijn boekwerk Oud en Nieuw Oost-Indiën. Het is een zeer uitgebreide beschrijving over de geschiedenis van de Vereenigde Oostindische Compagnie (VOC). Het boekwerk bestaat uit vijf delen, 5.144 bladzijden en 1.050 illustraties.

Zo zie je maar dat een doodnormale uitdrukking een bijzondere oorsprong kan hebben.

Lees ook:

Meer in deze categorie

Mysteries

Ga naar “Daarom staan er ineens zoveel transformatorhuisjes in Den Haag”

Daarom staan er ineens zoveel transformatorhuisjes in Den Haag

Ga naar “Aha! Daarom heet deze Haagse straat Achterom”

Aha! Daarom heet deze Haagse straat Achterom

Achterom
Ga naar “Hé, deze ooievaars hebben ineens oranje vestjes aan: ‘We wilden Den Haag verrassen’”

Hé, deze ooievaars hebben ineens oranje vestjes aan: ‘We wilden Den Haag verrassen’

In onze gids

Ga naar “Food Hall MingleMush”

Food Hall MingleMush

  • Anna van Buerenplein 712
  • Restaurants en horeca
  • 12:00 - 21:00

Nu geopend

Aanbiedingen

Ga naar “Hangmat polyester katoen assorti 290×100 cm van € 39,99 voor € 29,99”

Hangmat polyester katoen assorti 290×100 cm van € 39,99 voor € 29,99

  • Geldig t/m 31 december 2022
Ga naar “La Maison Rêve dekbedovertrek € 8,95”

La Maison Rêve dekbedovertrek € 8,95

  • Geldig t/m 9 augustus 2022
Ga naar “Badslippers € 2,39”

Badslippers € 2,39

  • Geldig t/m 9 augustus 2022
Ga naar “Volkswagen-bus tent € 69,95”

Volkswagen-bus tent € 69,95

  • Geldig t/m 9 augustus 2022
Ga naar “Alle ventilatoren, airco’s en aircoolers 20% korting € 4,99”

Alle ventilatoren, airco’s en aircoolers 20% korting € 4,99

  • Geldig t/m 28 augustus 2022

Vacatures

Ga naar “Casemanager Wmo”

Casemanager Wmo

  • Gemeente Den Haag
  • Fulltime/Parttime
Ga naar “Kwaliteitsmedewerker toegang jeugdhulp”

Kwaliteitsmedewerker toegang jeugdhulp

  • Gemeente Den Haag
  • Fulltime/Parttime
Ga naar “Leerplichtambtenaar”

Leerplichtambtenaar

  • Gemeente Den Haag
  • Fulltime/Parttime

Agenda

Ga naar “Green Garden festival 2022”

Green Garden festival 2022

  • 13 augustus 2022
Ga naar “Prinsjesdag”

Prinsjesdag

  • 20 september 2022
De glazen koets rijdt door Den Haag ANP
Ga naar “Festival TREK”

Festival TREK

  • Van 9 sep t/m 11 sep
Food Truck Festival TREK
Ga naar “Tong Tong Fair”

Tong Tong Fair

  • Van 1 sep t/m 11 sep
Tong Tong Fair 2019
Ga naar “Vuurwerkfestival Scheveningen”

Vuurwerkfestival Scheveningen

  • Van 12 aug t/m 20 aug
Vuurwerkfestival ScheveningenVuurwerkfestival Scheveningen