Mysterie opgelost: daarom is Den Haag helemaal geen stad

Dagelijkse Groenmarkt met links het Stadhuis ca 1837. Beeld: Haags Gemeentearchief

Den Haag is geen dorp maar ook geen stad. Hieronder leggen we uit waarom, en onderzoeken we meteen waarom we nooit onze beloofde stadsmuren hebben gekregen.

Het antwoord op de vraag waarom Den Haag geen stad is, is simpel. Tweehonderd jaar geleden, bij de invoering van de nieuwe grondwet, verloor bet begrip stad zijn staatsrechtelijke betekenis voorgoed zodat Den Haag officieel alleen nog een gemeente is.

Onduidelijke definitie

Ondanks het feit dat de term stad of dorp tegenwoordig niks meer zegt voor de wet, gebruikt iedereen deze begrippen nog wel. Hoe zit dat? Er is geen eenduidige definitie, wat betekent dat iedereen het anders interpreteert.

“Vanuit een sociologisch oogpunt is een stad een kerngebied van een grotere omgeving met een bestuurlijk, cultureel en economisch centrum”, zegt stadssocioloog Linda Zuijderwijk. “Het is een plaats waar mensen vrij dicht op elkaar wonen. Waar openbare ruimtes als pleinen en parken zijn en waar je vreemden kunt tegenkomen die veel van jou verschillen. In een dorp heerst over het algemeen meer een gemeenschapsgevoel, kom je vaker bekenden tegen en zijn er meestal minder verschillen tussen de inwoners. Ook is een stad een plek waar ruimte is om een gezamenlijke mening te uiten, bijvoorbeeld door middel van een demonstratie.”

Stadsmuren

Ooit zou Den Haag trouwens versterkt worden met stadsmuren. In 1530 kreeg onze stad hier van de Staten van Holland toestemming voor, maar het is uiteindelijk nooit gebeurd. Waarom zijn de plannen om stadsmuren te bouwen in de 16e eeuw nooit doorgegaan terwijl er wel geld beschikbaar voor was gesteld door de Staten van Holland (wat vroeger de gemeente was)?

De Hagenezen wilden rond 1530 meer veiligheid voor de stad, die kwetsbaar was voor boeven en plunderaars. Ze zamelden daarom geld in voor stadsmuren en kregen dit ook van de Staten van Holland. Maar de burgervaders (in die tijd waren er meerdere burgemeesters) hadden een stiekem plan: het geld kwam goed van pas voor de bouw van een stadhuis.

Oude Stadhuis

Een dorpshuis stond er al, maar de burgemeesters wilden iets écht moois. De stadsmuren zijn er nooit gekomen: wel werd van het verzamelde geld ons mooie Oude Stadhuis op de Dagelijkse Groenmarkt gebouwd. In 1565 was het Stedehuys klaar, wat later het Oude Stadhuis zou heten.

Kiesrecht

Vanaf die tijd werden hier  misdadigers veroordeeld, aktes getekend en besluiten voor de stad genomen. Op het bordes werd in 1917 het kiesrecht afgekondigd, en Koning Willem Alexander gaf hier de geboorte van de drie prinsesjes aan. En toegegeven, een mooi monument is het wel geworden.

Bronnen: Haags Gemeentearchief en de gemeente Den Haag

 

Meer in deze categorie

Mysteries

Ga naar “Dauwtrappen op Hemelvaartsdag? Zo doe je dat in Den Haag”

Dauwtrappen op Hemelvaartsdag? Zo doe je dat in Den Haag

Ga naar “Dit is waarom de (Haagse) ooievaar baby’s brengt”

Dit is waarom de (Haagse) ooievaar baby’s brengt

Ga naar “Dankzij onze lezers weten we waarom dit de Bibliotheekstraat heet”

Dankzij onze lezers weten we waarom dit de Bibliotheekstraat heet

In onze gids

Ga naar “Pompke”

Pompke

  • Pompstationsweg 2 bos
  • Restaurants en horeca
  • Gesloten

Nu gesloten

Ga naar “Bloemenkiosk Charmaine (Loosduinen”

Bloemenkiosk Charmaine (Loosduinen

  • Loosduinse Hoofdplein 198
  • Bloemisten
  • Gesloten

Nu gesloten

Ga naar “GroenRijk ’t Haantje Rijswijk”

GroenRijk ’t Haantje Rijswijk

  • Laan van 't Haantje 22
  • Tuincentra
  • Gesloten

Nu gesloten

Aanbiedingen

Ga naar “Intake en proefbehandeling met korting bij afslankstudio Body-line”

Intake en proefbehandeling met korting bij afslankstudio Body-line

  • Body-Line.nu Den Haag
  • Geldig t/m 31 mei 2021

Topper

Ga naar “Ben je van plan om naar Blokker winkel te gaan?”

Ben je van plan om naar Blokker winkel te gaan?

  • Blokker
  • Geldig t/m 24 mei 2021
Ga naar “Raak Vruchtensiroop van € 3,09 voor € 0,99”

Raak Vruchtensiroop van € 3,09 voor € 0,99

  • PLUS
  • Geldig t/m 15 mei 2021
Ga naar “36 t/m 42 ook in beige Graceland € 24,99”

36 t/m 42 ook in beige Graceland € 24,99

  • vanHaren
  • Geldig t/m 23 mei 2021
Ga naar “Alle jurken 20% korting € 12,00”

Alle jurken 20% korting € 12,00

  • HEMA
  • Geldig t/m 16 mei 2021

Vacatures

Ga naar “Klantenservice medewerker Den Haag”

Klantenservice medewerker Den Haag

  • Career Rebels
  • Fulltime/Parttime
Ga naar “Verkoopmedewerker schoenenwinkel”

Verkoopmedewerker schoenenwinkel

  • Klijsen
  • Parttime
Ga naar “Medewerker bron en contactonderzoeker”

Medewerker bron en contactonderzoeker

  • Randstad
  • Fulltime
Ga naar “Herintreder Primair Onderwijs?”

Herintreder Primair Onderwijs?

  • DIT IS WIJS
  • Fulltime/Parttime
Ga naar “Medewerker Test Administratie”

Medewerker Test Administratie

  • Exact personeelsintermediair Den Haag
  • Parttime

Agenda

Ga naar “Den Haag Outdoor 2021”

Den Haag Outdoor 2021

  • 28 augustus 2021
Ga naar “Modetentoonstelling over Dior”

Modetentoonstelling over Dior

  • Kunstmuseum Den Haag
  • 16 oktober 2021
Ga naar “Live on the Beach 2021”

Live on the Beach 2021

  • 4 september 2021
Zangeres Anouk tijdens strandconcert Live at the Beach 2017. Foto ANP