Cognac en 50.000 granaten: zo ging de bevrijding van Den Bosch tijdens de Tweede Wereldoorlog

Foto: Erfgoed 's-Hertogenbosch

Het is woensdag Bevrijdingsdag! De dag waarop Nederland de vrijheid viert. Voor Den Bosch geldt dat de inwoners sinds 27 oktober 1944 in vrijheid leven. Op die dag werden de Duitsers uit de stad gedreven, waardoor de Tweede Wereldoorlog voor Bosschenaren ten einde liep. Voordat het daadwerkelijk feest was, woedde een bittere strijd in de stad. Een recap naar de bevrijding van Den Bosch. 

De bevrijding van Den Bosch was niet zomaar in één dag geslaagd. Het begon op 5 september 1944, wat beter bekend is als ‘Dolle Dinsdag‘. Op deze datum kwamen de geallieerden (Verenigd Koninkrijk, China, de Verenigde Staten, de Sovjet-Unie en Canada) aan in Nederland. Het gevolg: hoop onder de Nederlanders, paniek bij de Duitsers en collaborateurs.

Cognac Dinsdag

De Duitsers en hun aanhang vreesden voor straffen en staken daarom alles in brand wat voor de tegenpartij interessant kon zijn. Opslagplaatsen van de Bossche veemarkthallen gingen in vlammen op en het was een puinhoop in de Visstraat (zie onderstaande foto). Daarnaast plunderden de Duitsers volgens Bossche Encyclopedie de drankvoorraad van Klooster Mariënburg, waarbij veel flessen cognac werden meegenomen. Om die reden heet Dolle Dinsdag in Den Bosch ook wel ‘Cognac Dinsdag’. Waarom ze juist de drank meenamen? Dat is niet bekend.

Tekst loopt door onder de foto van de plunderingen vanuit de Duitsers.

Foto: Erfgoed ‘s-Hertogenbosch

Na Dolle Dinsdag

Toch was Den Bosch niet vrij na Dolle Dinsdag; een dag later arriveerden nieuwe Duitse troepen in Den Bosch. Wat volgde was een grimmige sfeer, die een tijdlang aanhield in de stad. De spoorbrug, het station en verschillende locomotieven werden door de Duitsers vernield. Veel Bosschenaren trokken zich uit angst terug in schuilkelders.

De strijd

Het duurde nog tot 22 oktober voordat de échte bevrijding begon in de stad. De Britse 53e divisie ging de strijd aan met de Duitse 712e divisie. Dit moest van een afstandje: de Britten kwamen de binnenstad niet in, omdat de Duitsers veel bruggen vernietigden. Ze hadden wel een ander groot voordeel ten opzichte van de Duitsers: het Britse team was groter en beter uitgerust.

De slag duurde dagenlang. Het keerpunt was de verrassingsaanval vanuit de Britten in de nacht van 23 op 24 oktober: 50.000 granaten vielen op Den Bosch en de Duitse hoofdmacht werd omsingeld. Een paar dagen later, op 25 oktober, lukte het de Britten eindelijk om de binnenstad te bereiken.

27 oktober

Op 27 oktober probeerde de Duitse generaal Neumann Den Bosch weer in handen te krijgen door een aanval uit te voeren. Dit mislukte. Hoewel er nog veel gevochten werd, wordt dit moment toch gezien als de bevrijding van Den Bosch.

Nog altijd wordt in de week van 27 oktober de bevrijding herdacht. In 2019 werd groots gevierd dat de stad 75 jaar bevrijd was: in de stad was een militair Defilé. Dat zie je in onderstaande video van BD.

Bron: Erfgoed ‘s-Hertogenbosch / Bossche Encyclopedie / Klooster Mariënburg

Lees ook:

Meer in deze categorie

Genieten van Den Bosch

Ga naar “Nieuwe plek voor een drankje: bij de Citadel komt een groot terras”

Nieuwe plek voor een drankje: bij de Citadel komt een groot terras

Ga naar “Dit is de weersverwachting voor Hemelvaart in Den Bosch”

Dit is de weersverwachting voor Hemelvaart in Den Bosch

Ga naar “Van kleine jongensschool in de Hinthamerstraat tot groot gebouw: zo veranderde het Sint-Janslyceum”

Van kleine jongensschool in de Hinthamerstraat tot groot gebouw: zo veranderde het Sint-Janslyceum

In onze gids

Ga naar “Shoarma Hintham”

Shoarma Hintham

  • hinthamereinde 29
  • Restaurants en horeca
  • 16:00 - 01:45

Nu geopend

Ga naar “Johannahoeve Zuivel”

Johannahoeve Zuivel

  • Vliertseweg 1
  • Boerenbedrijven

Nu geopend

Ga naar “Ravensteijn Thee”

Ravensteijn Thee

  • Hinthamerstraat 160
  • Winkelen
  • Gesloten

Nu gesloten

Aanbiedingen

Ga naar “Multifunctionele schoudertas € 14,99”

Multifunctionele schoudertas € 14,99

  • Kruidvat
  • Geldig t/m 16 mei 2021
Ga naar “Raak Vruchtensiroop van € 3,09 voor € 0,99”

Raak Vruchtensiroop van € 3,09 voor € 0,99

  • PLUS
  • Geldig t/m 15 mei 2021
Ga naar “36 t/m 42 ook in beige Graceland € 24,99”

36 t/m 42 ook in beige Graceland € 24,99

  • vanHaren
  • Geldig t/m 23 mei 2021
Ga naar “Blokker koffiecupmachine plateau met opberglades € 19,99”

Blokker koffiecupmachine plateau met opberglades € 19,99

  • Blokker
  • Geldig t/m 24 mei 2021
Ga naar “Tefal pannen Excellence, Performance en Family 25% korting”

Tefal pannen Excellence, Performance en Family 25% korting

  • Blokker
  • Geldig t/m 24 mei 2021

Vacatures

Ga naar “Bedieningsmedewerker”

Bedieningsmedewerker

  • Gastrobar 6
  • Fulltime/Parttime

Topper

Ga naar “Bezorger”

Bezorger

  • Soho Den Bosch
  • Parttime
Ga naar “Leerling dakdekker”

Leerling dakdekker

  • Dakbeheer Kieskeurig
  • Fulltime

Topper

Ga naar “Receptioniste m/v Den Bosch”

Receptioniste m/v Den Bosch

  • Tempo-Team
  • Parttime
Ga naar “Verkoopstylist”

Verkoopstylist

  • Luba Uitzendbureau Den Bosch
  • Fulltime