Daniëlle is uitvaartspreker en schrijver: ‘Er zijn geen regels rondom een afscheid’

Door Lotte van Rosmalen 12 juli 2019

Daniëlle van Elst (38) houdt zich als woorddienstbegeleider bezig met het verhaal achter mensen. Tijdens de uitvaart spreekt ze de nabestaanden toe. Dat doet ze net even iets anders dan anderen: soms interactief, met beeld en geluid en níét gekleed in het zwart.

Daniëlle was ruim acht jaar lang uitvaartverzorger maar besloot vier jaar geleden alleen nog maar spreker en schrijver te zijn: “Als uitvaartverzorger regel je over het algemeen de praktische dingen. Nu ga ik met mensen in gesprek om ze echt te leren kennen. Daar heb je als uitvaartverzorger veel minder tijd voor.”

Een emotioneel mens

Voordat Daniëlle als zelfstandige begon, was ze bang dat ze te emotioneel zou zijn voor dit vak. “Mensen mogen heel dichtbij komen zodat ik écht contact met hen kan maken. Maar zelf ben ik een emotioneel mens. Het gebeurt dan ook weleens dat ook ik tranen in mijn ogen krijg wanneer ik met nabestaanden praat. Dan denk ik: Ik ben ook maar een mens.”

“Als iets me niet meer raakt, dan denk ik dat ik moet ik stoppen”

Tijdens het afscheid blijft Daniëlle professioneel. “Natuurlijk raken dingen mij ook, al heb ik door de jaren heen geleerd hoe er mee om te gaan. Sommige situaties blijven me voor altijd bij. Als iets me niet meer raakt, dan denk ik dat ik moet ik stoppen.”

Wanneer Daniëlle merkt dat ze erg moe is en haar hoofd niet goed meer leeg kan maken, neemt ze een paar dagen vrij. Dan gaat ze wandelen met de teckel en ze neemt letterlijk rust. “Ja, emotie is vermoeiend”, vertelt Daniëlle.

Geen vervelende baan

Zodra Daniëlle wordt gebeld, gaat ze met de nabestaanden rond de tafel. Daniëlle: “Mensen zeggen heel vaak: ‘Wat heb jij een verschrikkelijke, moeilijke baan. Ik zou dat nooit kunnen!’ Het tegendeel is waar. Ik zorg juist op een heel verdrietig moment dat mensen terugdenken aan de tijd vóór iemand bijvoorbeeld ziek werd. Ik wil graag weten wie iemand echt was. Dan komen al snel de mooie herinneringen naar boven toe. Ja, ik heb vaak verdriet om me heen maar zeker niet alleen maar.”

“Mensen denken vaak dat ik familie ben van de nabestaanden. Dat is het grootste compliment”

“Na het afscheid komen er wel eens mensen na mij toe om te vragen of ik familie ben van de nabestaanden: ‘Ben jij een nichtje ofzo?’ Dat is het grootste compliment wat je kan krijgen. Dat betekent dat ik echt heb kunnen vatten wie iemand was.”

Interactieve woorddienstbegeleider

De aanpak van Daniëlle is net even anders dan anders. “Veel mensen denken dat een afscheid volgens bepaalde regels moet, ‘zoals het hoort’. Daar wijk ik graag vanaf. Een uitvaart heeft wettelijke regels, daar moet je nu eenmaal aan voldoen. Maar een afscheid kan ingevuld worden zoals jij dat zelf wilt.”

Als de familie dat goed vindt, maakt Daniëlle de uitvaart graag interactief: “Ik ga de zaal in om te vragen aan mensen naar de herinneringen die zij aan de overledene hebben. Het zorgt regelmatig voor hilariteit. En ja, er wordt ook gelachen tijdens een uitvaart.”

Daniëlle van Elst
Daniëlle van Elst. Foto: indebuurt Den Bosch

Natuurlijk blijven de gebruikelijke koffie- en cake-momenten bestaan. Maar steeds vaker durven mensen te kiezen voor iets anders dan anders, zoals een afscheid in een kroeg. “Een man wilde ooit zijn echtgenote vervoeren in de camper waarmee ze heel Europa hebben rondgereden. Hij vroeg verbaasd: ‘Mag dat dan?’ Ja, natuurlijk mag dat. Het paste perfect in het plaatje.”

Zelf filmpjes maken

Daniëlle verzorgt bij de uitvaart ook het beeld en geluid. “Ik maak bijvoorbeeld filmpjes en laat van alles tussen het afscheid door zien. Foto’s, bewegend beeld en muziek voegen ontzettend veel toe. Nabestaanden hebben al genoeg aan hun hoofd en vinden het vaak fijn dit uit handen te geven.”

Het kantoor van Daniëlle. Foto: indebuurt Den Bosch
Het kantoor van Daniëlle. Foto: indebuurt Den Bosch

Nooit oordelen

Het belangrijkste wat Daniëlle heeft geleerd, is dat ze nooit mag oordelen. “Niemand is perfect. Ik benoem ook de moeilijkere en minder fijne dingen, maar altijd respectvol. Mensen vinden het vaak een opluchting wanneer ook de minder mooie dingen gewoon worden uitgesproken. Dat geeft alleen maar een realistisch beeld van hoe iemand in het leven stond.”

Dankbaar voor het leven

Gelukkig kan Daniëlle haar werk meestal los zien van haar privéleven. “Ik ga er nooit vanuit dat de mensen waar ik van hou, ook kunnen overlijden. Dat klinkt misschien naïef, maar als ik me daar te bewust van ben, kan ik mijn werk niet meer doen. Ik zeg wel sneller: ‘Zullen we lekker uit eten gaan? Ach ja, waarom ook niet. Je leeft zover we weten maar één keer toch?”

Lees ook:

stephanie-lieke

Girlpower! 10 x powervrouwen met een zaak in Den Bosch

Who run the world? Girls! In Den Bosch kunnen vrouwen er ook wat van. Kijk alleen al naar deze 10 po...
Girl Tribe Gang

De nieuwe Girl Tribe Gang gaat eenzaamheid bij ondernemende vrouwen tegen

Powerwomen opgelet! Elke eerste maandag van de maand is er een bijeenkomst van Girl Tribe Gang in De...
marloes-van-steen

Wegens succes verlengd: Bossche powervrouwen met een eigen zaak deel 2

Wow, wat kregen we veel reacties en mailtjes op het artikel over de Bossche powervrouwen! Daarom heb...

adv.