Wist je dit? Delft had tijdens WOII ook een ‘Achterhuis’

Achterhuis Delft
Arie en Evy. Foto: Delftse Post.

In de loop van jaren zijn er heel wat boeken en films over oorlogshelden verschenen. Maar wat zich afspeelde in de Delftse Tak van Poortvlietstraat nummer 20 is relatief onbekend gebleven, schreef de Delftse Post vorig jaar. Twee onbekende Delftse helden, Arie en Evy verborgen minimaal elf Joden in hun huis, allen overleefden de oorlog. 

Carla van Beers, stiefdochter van Arie (nadat Evy overleed hertrouwde Arie met de moeder van Carla) zocht het uit en schreef er het boek ‘Een schuilhuis in Delft’ over. Carla: “Toen mijn moeder met Arie trouwde waren haar kinderen al volwassen en hadden zelf kinderen. Arie had wel eens iets laten doorschemeren, maar we hadden het allemaal druk met onze gezinnen en kleine kinderen, dus in die tijd hebben we nooit precies door gehad wat hij gedaan heeft. Wel hing hij bij de voordeur het gedicht ’18 doden’ van Remco Campert waaruit je kunt afleiden dat hij er zelf nog wel veel mee bezig was.”

Koffertje vol brieven

De ommekeer kwam voor Carla in 2010. Er kwam iemand van het tv-programma ‘Andere Tijden’ langs om een documentaire over het verzetswerk van schrijver Hans Keilson te maken. Keilson kwam geregeld over de vloer bij het jonge stel. Uiteindelijk kwam de documentaire niet van de grond, maar Carla’s nieuwsgierigheid was gewekt. Haar onderzoek begon bij het bruin leren koffertje van Arie dat bij haar moeder op de linnenkast stond. Dit zat vol met aantekeningen, foto’s en na-oorlogse briefwisselingen met voormalige onderduikers, en voerde onder andere langs het oorlogsmuseum in Overloon, waar de collectie Bakker-Beer bewaard wordt. Nadat Carla brieven had gelezen bleek dat Keilson een affaire had met Hanna Sanders, een jonge Joodse vrouw die bij Arie en Evy zat ondergedoken. In 2014 verscheen hierover ‘Dagboek 1944’ van Hans Keilson.

In het huis

Kort na het begin van de oorlog trokken Arie Bakker en Evy Beer in hun huis, ze waren net getrouwd en enorm blij dat ze dit huis konden krijgen. Ze waren de eerste bewoners. Arie studeerde net voor het begin van de oorlog, op 30 april 1940, af. Toen hij snel een baan vond bij het Laboratorium voor Grondmechanica wilde hij zo snel mogelijk met Evy trouwen. Hij vertrouwde de veranderingen niet en had het idee dat zo snel mogelijk trouwen verstandig was. Kort daarvoor had hij op zijn werk al een niet-jood verklaring moeten tekenen. Arie en Evy waren lid van de Vereniging van van Studerende Kinderen van Vrijmetselaars en hadden van daaruit een groot netwerk en veel contacten, zo had Evy geruime tijd een eetclub bij haar thuis. Het opnemen van onderduikers lijkt iets waar ze geleidelijk inrolden. Zeker is dat ze vanaf december 1942 onderduikers hadden. Sommige langer, sommige korter, Hanna Sanders bleef het langst. Van elf personen is de naam bekend, inclusief schuilnaam. Vermoedelijk waren er meer. Met een aantal nabestaanden heeft Carla nog contact gehad.

Tekst loopt verder onder de foto.

achterhuis delft
Foto: Delftse Post

 

 

Achterhuis?

Dat Delft een eigen achterhuis(je) had is vrijwel onbekend. In de Tak van Poortvlietstraat hadden sommige huizen een poortje met daarboven een ruimte. De voorkant voor het ene huis, de achterkant voor het andere. Arie timmerde dit af en gokte erop dat de Duitsers het niet door zouden hebben omdat de afmetingen nu overeen kwamen met beneden. De gok pakte goed uit want het is nooit ontdekt. Voor de wand kwam een enorme verzameling boeken en er was een kleine ingang (zie foto). In de ruimte werden valse persoonsbewijzen gemaakt en verstopten de onderduikers zich als er een inval was.

In tegenstelling tot het Achterhuis van Anne Frank is de Tak van Poortvlietstraat nog gewoon in gebruik als woonhuis en is het schuilhok bij het huis getrokken. Arie beschreef in zijn aantekeningen en foto’s precies hoe allerlei voorzorgsmaatregelen werden genomen, zoals een bloempot voor het raam, een naambordje dat werd verschoven en er was zelfs een alarmknopje. Het boek laat zich in één adem uitlezen. Het wachten is nu op de film.

Dit stuk is geschreven door Annemarie Spiessens voor de Delftse Post.

Meer in deze categorie

Toen in Delft

Ga naar “De uitvaart van koning Willem III was een fiasco: dit ging er mis”

De uitvaart van koning Willem III was een fiasco: dit ging er mis

delft algemene foto nieuwe kerk gracht brug zomer weerbericht pinksteren
Ga naar “Bijzondere luchtfoto: zo zagen de gist- en Calvé-fabriek er in 1921 uit”

Bijzondere luchtfoto: zo zagen de gist- en Calvé-fabriek er in 1921 uit

Ga naar “Bijzonder om te zien: zo veranderde de Oostpoort door de jaren heen”

Bijzonder om te zien: zo veranderde de Oostpoort door de jaren heen

In onze gids

Ga naar “JUT & JUL”

JUT & JUL

  • Simonsstraat 47
  • Kringloopwinkels
  • 10:00 - 16:00

Nu geopend

Ga naar “MTB3D”

MTB3D

  • Rotterdamseweg 370 A13
  • Hobbywinkels
  • 09:00 - 17:00

Nu geopend

Ga naar “Taps & Chaps”

Taps & Chaps

  • Cafés
Webshop Delft Bier Taps & Chaps

Nu geopend

Aanbiedingen

Ga naar “Webinar over Routekaart Energietransitie in Tanthof ( + kadobon)”

Webinar over Routekaart Energietransitie in Tanthof ( + kadobon)

  • Platform energietransitie Delft
  • Geldig t/m 22 maart 2021

Topper

Ga naar “Hak potten 330-370 gram en stazakken van € 2,58 voor € 1,29”

Hak potten 330-370 gram en stazakken van € 2,58 voor € 1,29

  • Albert Heijn
  • Geldig t/m 7 maart 2021
Ga naar “Ontdek je ideale bestemming bij Roompot! € 159,00”

Ontdek je ideale bestemming bij Roompot! € 159,00

  • Albert Heijn
  • Geldig t/m 7 maart 2021
Ga naar “Pickwick 1-Kops thee Fruit of lekker fris van € 2,58 voor € 1,99”

Pickwick 1-Kops thee Fruit of lekker fris van € 2,58 voor € 1,99

  • PLUS
  • Geldig t/m 6 maart 2021
Ga naar “Skechers”

Skechers

  • vanHaren
  • Geldig t/m 21 maart 2021

Vacatures

Ga naar “Flex Coördinator Logistiek”

Flex Coördinator Logistiek

  • Olympia
  • Fulltime
Ga naar “Projectcoördinator contractonderhoud regio Delft”

Projectcoördinator contractonderhoud regio Delft

  • Continu Professionals
  • Fulltime
Ga naar “Magazijnmedewerker voedingssupplementen”

Magazijnmedewerker voedingssupplementen

  • Luba Uitzendbureau Delft
  • Fulltime
luba uitzendbureau delft
Ga naar “Verkooptalent gezocht in Delft!”

Verkooptalent gezocht in Delft!

  • Solinox beheer BV
  • Parttime
Ga naar “Kantoorfunctie Zorgbemiddelaar”

Kantoorfunctie Zorgbemiddelaar

  • Samen Professionals
  • Fulltime

Agenda

Ga naar “Start korte cursussen bij de VAK”

Start korte cursussen bij de VAK

  • Coöperatie De VAK, centrum voor de kunsten Delft
  • 17 februari 2021

Topper

Ga naar “Expositie Ian Berry – Pepe Jeans”

Expositie Ian Berry – Pepe Jeans

  • 1 december 2020