Delft

×

indebuurt categorieën

Meer indebuurt

Service

Wist je dit? Dit huis in Delft had de allereerste thuis-telefoon van Nederland

Door Jan van der Mast 22 november 2020

Delft zit vol verborgen schatten, leuke weetjes en historische primeurtjes. Zoals Phoenixstraat 54. Dit woonhuis kent een bijzondere geschiedenis. Hier woonden eind 19e eeuw Jacques en Agneta van Marken, het echtpaar dat grote fabrieken als de Gist en Calvé oprichtte en natuurlijk het Agnetapark. Van Marken was een echte gadgetman en kocht de nieuwste apparaten waarvan hij dacht dat ze de wereld ingrijpend zouden veranderen: de rollengrammofoon van Edison, film en fotocamera’s en een telefoon.

Telefoon

In 1876 had de Engelsman Bell de telefoon uitgevonden. Van Marken kocht acht jaar later een telefoontoestel en plaatste het apparaat in zijn studeerkamer op de Phoenixstraat. Daarmee was hij de eerste in Nederland die een telefoon in huis had staan. Nu denk je waarschijnlijk ‘Ja, leuk, maar met wie kan je dan bellen? Moest hij lang wachten voordat nummer twee zich meldde?’ Nee, zo ging het niet. Van Marken had een lijn naar zijn Gistfabriek aanleggen en gebruikte het apparaat om als directeur met zijn personeel te kunnen communiceren. Op de foto hiernaast zie je het echtpaar samen aan het werk en kan je de telefoon op het grote bureau zien staan. 

Kipp & Zonen

Wat het extra bijzonder maakt is, dat Van Marken een toestel had van Delftse makelij. In deze tijd maakte de Nederlandsche Bell Telefoonmaatschappij, die de centrales in diverse steden bediende, vooral gebruik van toestellen die in het buitenland waren gemaakt. Jacques van Marken echter meldde trots dat zijn Gistfabriek toestellen van Delfts fabrikaat gebruikte (P.J. Kipp en Zoon), en prees de maker ervan, ingenieur Jan Willem Giltay. Deze had een jaar eerder met succes een particuliere telefoonlijn van 14 km tussen Domburg en Middelburg aangelegd. 

Nog een leuk weetje: het bedrijf Kipp & Zonen werd in 1830 door apotheker Petrus Kipp opgericht, maar bestaat nog steeds en is daarmee de oudste nog bestaande wetenschappelijke instrumentenhandel in Nederland. Petrus Kipp had een apotheek op de Oude Delft, maar ging ook instrumenten maken o.a. de glazen gasgenerator (Kipptoestel). Nu – 190 jaar later dus – is het bedrijf gevestigd in Delftechpark en gespecialiseerd in instrumenten om zonnestraling te meten.

Lees ook

Op deze Delftse plekken werden Rotterdammers opgevangen na het bombardement van 1940

Bij het woord 'vluchteling' denken we nu vaak aan mensen een enorm lange reis af hebben gelegd om hi...

Bijzonder filmpje: zo zag Delft eruit in 1913

Het is altijd leuk om te zien hoe Delft er vroeger uitzag. Zeker wanneer je bewegende beelden hebt. ...

Bijzonder verhaal: deze twee Delftse verzetshelden zetten hun leven op het spel tijdens WO2

Het is vandaag (11 november) Remembrance day of Poppy Day, de dag waarop in het Verenigd Koninkrijk ...
koornmarkt-1960 leeuwebrug

In rampjaren 1849 en 1866 stierven extreem veel Delftenaren aan cholera

Dagelijks zien we de verontrustende cijfers over Covid 19-besmettingen en de slachtoffers ervan. Dit...

Terugblik: Bioscoop Delfia was een van de eerste bioscopen van Nederland

Op vrijdag 19 november 1915 opende ‘Delfia’ haar deuren en was daarmee een van de eerste bioscopen i...

Meer over

Toen in Delft

adv.