1

Sommige daken in de Delftse binnenstad zijn zwart én rood: dit is waarom

Daken met zwarte en rode dakpannen aan de Binnenwatersloot

In de binnenstad van Delft is veel te zien. Op elke gracht vind je wel een paar huizen met een bijzondere gevel of een unieke gevelsteen. Het dak van deze huizen valt je meestal niet direct op. Onterecht, want indebuurt-lezer Lute zag juist daar iets opmerkelijks: Op sommige daken zitten aan de voorkant zwarte dakpannen met daarachter rode pannen. Ze vroeg zich af waarom dit was, dus wij gingen op onderzoek uit.

Als je erop let, vallen de tweekleurige daken inderdaad op. Je ziet ze onder meer aan de Markt, op de Oude Delft, op de Binnenwatersloot en aan het begin van de Voorstraat. Het zijn altijd zogenoemde schilddaken. Dit zijn daken met een driehoekig dakvlak aan de voorkant, een trapeziumvorm aan de zijkant en aan elke zijde dakpannen. De pannen aan de voorkant zijn hierbij altijd zwart. Soms is alleen het voorste driehoek zwart en soms lopen de donkere dakpannen door tot bijna halverwege de zijkant. Je ziet in Delft heel wat huizen met tweekleurige daken, maar waarom is dit zo?

Mode   

Voor het antwoord op onze vraag, namen we contact op met de stadsbouwmeester. Hij vermoedt dat deze huizen vroeger een rechte gevel hadden zoals een topgevel of een trapgevel. Tegenwoordig vinden we dit soort gevels authentiek. In de achttiende en negentiende eeuw was het juist mode om ze af te breken en te vervangen door een brede daklijst met daarop een schilddak. Mogelijk was het ook mode om aan de voorkant van deze daken zwarte dakpannen te leggen.      

Als je op Google Maps andere steden bekijkt zoals Den Haag, Leiden of Utrecht zie je ook daar huizen met aan de voorkant zwarte dakpannen. In een stad is dit niet zo: Amsterdam. Hier hebben de meeste grachtenpanden nog een rechte gevel. Het is dus goed mogelijk dat de zwarte pannen zijn neergelegd bij het vervangen van de voorgevel. De onderstaande tekening van de Markt van Delft uit 1743 bevestigt dit ook. Op verschillende panden die op de tekening een trapgevel hebben, zit tegenwoordig een schilddak met zwarte pannen aan de voorkant.

Duurder

Het is dus duidelijk dat sommige Delftse huizen door de eeuwen heen een andere gevel kregen, maar we weten nog steeds niet zeker waarom deze daken alleen aan de voorkant zwart zijn. Op die vraag weten ze bij Achter de Gevels van Delft gelukkig het antwoord. Zwarte dakpannen ontstaan door een speciaal bakproces dat ‘reducerend stoken’ heet. Deze pannen worden gebruikt om een chiquere leistenen dakbedekking te suggereren. Omdat de pannen door het speciale bakproces duurder zijn, worden ze alleen aan de voorkant gebruikt. Je kan dus zeggen dat de tweekleurige daken in de binnenstad van Delft het resultaat zijn van gezonde, Hollandse zuinigheid.    

Abraham de Haen, de Markt van Delft rond 1743. Bron: Stadsarchief Delft

Lees ook:

Meer in deze categorie

Mysteries

Ga naar “Op deze ‘onaantrekkelijke plek’ zat de allereerste McDonald’s van Delft”

Op deze ‘onaantrekkelijke plek’ zat de allereerste McDonald’s van Delft

Ga naar “Mysterie opgelost: dit is er aan de hand met de pinautomaat op de Markt”

Mysterie opgelost: dit is er aan de hand met de pinautomaat op de Markt

Ga naar “Mysterie: dit is het nut van zo’n buis bij een boom”

Mysterie: dit is het nut van zo’n buis bij een boom

In onze gids

Ga naar “Garlic & Sambal”

Garlic & Sambal

  • Binnenwatersloot 27
  • Restaurants en horeca
  • 09:00 - 01:00

Nu geopend

Ga naar “John Rabbit”

John Rabbit

  • Markt 33
  • Cocktailbars
  • 11:00 - 01:00

Nu geopend

Ga naar “Spellenwinkel.nl”

Spellenwinkel.nl

  • Rotterdamseweg 370 A9
  • Winkelen
  • Gesloten
Spellenwinkel.nl in Delft, buitenkant

Aanbiedingen

Ga naar “Vers gebrande noten – 3 bakjes voor € 10,-”

Vers gebrande noten – 3 bakjes voor € 10,-

  • Verkade & Jacques Delft
  • Geldig t/m 20 september 2021
verkade & jacques nieuw
Ga naar “Jan van Haasteren puzzel 950 stukjes € 8,99”

Jan van Haasteren puzzel 950 stukjes € 8,99

  • Kruidvat
  • Geldig t/m 26 september 2021
Ga naar “Blokker serviesserie Moskou 3+1 gratis”

Blokker serviesserie Moskou 3+1 gratis

  • Blokker
  • Geldig t/m 19 september 2021
Ga naar “Kiproerbak met sperziebonen en rijst € 1,59”

Kiproerbak met sperziebonen en rijst € 1,59

  • Albert Heijn
  • Geldig t/m 26 september 2021
Ga naar “alle Blokker keukenhulpen 2e halve prijs”

alle Blokker keukenhulpen 2e halve prijs

  • Blokker
  • Geldig t/m 19 september 2021

Vacatures

Ga naar “Weekend- en vakantiemedewerker (5 – 37 uur)”

Weekend- en vakantiemedewerker (5 – 37 uur)

  • Nolten Delft
  • Parttime
Ga naar “Verkoopmedewerker (16 – 32 uur)”

Verkoopmedewerker (16 – 32 uur)

  • Nolten Delft
  • Parttime
Ga naar “Logistiek medewerker (m/v)”

Logistiek medewerker (m/v)

  • IKEA Delft
  • Parttime
Ga naar “Parttime verkoopmedewerker (30 uur)”

Parttime verkoopmedewerker (30 uur)

  • Nolten Delft
  • Parttime
Ga naar “Redactiestagiair(e) bij indebuurt Delft”

Redactiestagiair(e) bij indebuurt Delft

  • Indebuurt
  • Stage

Agenda

Ga naar “Workshop Muziek uit de Verf”

Workshop Muziek uit de Verf

  • Iederal
  • 7 oktober 2021
Ga naar “Outletmarkt Delft voor de Helft”

Outletmarkt Delft voor de Helft

  • 25 september 2021
Ga naar “Elke donderdagavond cocktailavond bij Het Vermeertje”

Elke donderdagavond cocktailavond bij Het Vermeertje

  • Het Vermeertje
  • 9 september 2021
Ga naar “Kunstexpositie bij De Centrale”

Kunstexpositie bij De Centrale

  • 23 mei 2021
Ga naar “Tentoonstellingen in de Botanische Tuin”

Tentoonstellingen in de Botanische Tuin

  • 26 augustus 2021