Delftse mysteries: wat betekent de Latijnse spreuk boven de deur van het oude stadhuis?

Door Tom Kikuchi 9 maart 2019

Ons oude stadhuis is bést een mooi gebouw: gouden versieringen, grote stenen en een indrukwekkende ingang. En het heeft zelfs een balkon. Maar wat je daardoor minder snel opmerkt, is dat er op een gevelsteen boven de deur een Latijnse spreuk geschreven staat. Misschien ben je alle lessen Latijn van de middelbare school alweer vergeten (of heb je ze nooit gehad), maar wil je toch weten wat er op staat. En dat zoeken we natuurlijk graag voor je uit

De Latijnse tekst op de steen luidt: haec domus odit, amat, punit, conservat,honorat, nequitiem, pacem, crimina, iura, probos. In het Nederlands betekent dat gewoon: dit gebouw haat, bemint, straft, bewaart, eert, verdorvenheid, de vrede, misdaden, de wet, rechtschapenen. Het klinkt wel een beetje als een zeker liedje van Ramses Shaffy, als je het zo leest.

Vreemde volgorde

De volgorde van de woorden is wel apart: waarom staan bijvoorbeeld de woorden eert en verdorvenheid naast elkaar? Dat zou te maken kunnen hebben met de Latijnse grammatica. In het Latijn is de woordvolgorde niet zo belangrijk, en in dit voorbeeld staan alle werkwoorden ook los van hun lijdend voorwerp. Als je de volgorde wat verandert, wordt het allemaal wat logischer. De vijf werkwoorden en lijdend voorwerpen staan al op de juiste volgorde: het eerste werkwoord en onderwerp horen bij elkaar, enzovoort. Dus dan komt er uiteindelijk te staan: dit gebouw haat verdorvenheid, bemint de vrede, straft misdaden, bewaart de wet en eert rechtschapenen.

Rechtbank

In het stadhuis zat vroeger de rechtbank en daar herinnert het fraaie beeld van Justitia ons nog steeds aan. Dat dit bord boven de deur van het stadhuis hangt, heeft daar natuurlijk alles mee te maken. Want welk ander gebouw straft misdaden, bewaart de wet en eert de rechtschapenen?

Bron: Gevelstenen

Heb jij je altijd al iets afgevraagd over Delft dat wij eens voor je kunnen uitzoeken? Laat het ons weten en wie weet zien we jouw mysterie terug op indebuurt Delft.

Lees ook:

Delftse mysteries: waar staat dat bordje Loge Silentium in de Choorstraat voor?

In de Choorstraat, pal naast chocolaterie Leonidas, hangt aan een groene deur een mysterieus bordje....

adv.