Delftenaar Tjeerd liet zijn bijzondere archief veilen: ‘Het ging de hele wereld over’

Een eindeloze doos, een boekje met haren en eelt erin: dit zijn een paar van de opmerkelijkste objecten uit de verzameling van Delftenaar Tjeerd Deelstra (83). De oud-TU docent verzamelde in de jaren ’60 en ’70 honderden kunstuitingen. Dit jaar bracht Tjeerd zijn verzameling naar de veiling. De opbrengst verrast hemzelf ook.

Nu hij wat ouder is, wilde Tjeerd graag een goed onderkomen vinden voor zijn archief. Daarom bracht hij zijn verzameling naar de veiling. “Het veilinghuis Zwiggelaar Auctions heeft mijn verzameling op een fantastische manier aan de man gebracht. Ze hebben deskundigen laten komen die de waarde inzagen van mijn archief. Die hebben een prachtige catalogus gemaakt, die ook door veel musea is aangekocht. Ik had voor mijn verzameling nooit een inventaris bijgehouden. Nu pas zie je hoe rijk mijn collectie was.”

De 1252 objecten uit de ‘collectie Tjeerd Deelstra’ zijn inmiddels aangekocht door musea en verzamelaars over de hele wereld. “Ik weet dat een rijke Braziliaan veel heeft aangekocht voor zijn collectie”, vertelt Tjeerd. “Daarnaast gaan er objecten naar China, Canada en Frankrijk. Het is een beetje wat de gek ervoor geeft. De veiling heeft veel meer opgebracht dan ikzelf of het veilinghuis verwachtte. Ik had gehoopt op zo’n zeventigduizend euro, maar alleen mijn aandeel in de veilingopbrengst is al zeven ton. Ik weet nog niet wat ik met het geld ga doen. Het krijgt vast een goede bestemming.”   

Lees verder onder de afbeelding >

Het tripbook van Tjeerd Deelstra met aandenkens van Fluxus-kunstenaars zoals haren, tekeningetjes en een gedroogde inktvis. Foto: Tomas de Groot voor Zwiggelaar Auctions

De start van de verzameling

Tjeerd begon zijn verzameling in de jaren zestig, omdat hij een archief wilde opbouwen van het vaak vluchtige werk van belevingskunstenaars uit die tijd. “Ik studeerde bouwkunde en kreeg les van Cornelis van Eesteren, een bekende architect”, vertelt Tjeerd. “Hij liet tijdens zijn colleges voorbeelden zien van oudere belevingskunst uit de jaren twintig. Toen ik in de universiteitsbibliotheek op zoek ging naar meer voorbeelden hiervan, vond ik niks. Daarom ben ik mijn eigen archief gaan opbouwen.”  

Kunstenaars uit de tegenculturen van de jaren ’60 en ’70 maakten kunst die je moest ervaren: “Het waren geen kunstenaars die een product wilden maken zoals een schilderij, maar die je iets lieten beleven dat je ogen opende”, legt Tjeerd uit. “Ze organiseerden zogenoemde happenings, waarbij verschillende kunstvormen bij elkaar kwamen. Ik kwam in aanraking met kunstenaars uit deze beweging in Nederland en ben daarna ook contacten gaan leggen in het buitenland.”

De Fluxus beweging

Een belangrijkste kunststromingen waarbij ervaring centraal staat was Fluxus. Deze stroming begon in de jaren ’60 in New York rond de kunstenaar George Maciunas. “Fluxus kunstenaars maakten bijvoorbeeld houten doosjes met daarin kleine kunstwerkjes Daarvan had ik er ook een paar in mijn verzameling”, vertelt Tjeerd.

“In 1974 heb ik voor de Nederlandse overheid een reis gemaakt naar de VS en Japan. Ik ben toen op bezoek geweest bij allerlei kunstenaars van Fluxus. Bij aankomst heb ik een zwart boekje gekocht om daarin aandenkens te verzamelen. George Maciunas gaf mij een stukje eelt van zijn grote teen en van anderen kreeg ik bijvoorbeeld een klein tekeningetje of wat haar. Nu is dit boekje ook geveild.”

Lees verder onder de afbeelding >

De Endless Box van Mieko Shiomi. Foto: Billy van de Ven voor Zwiggelaar Auctions

Een ander object uit zijn collectie waar Tjeerd erg van onder de indruk was, is de Endless Box van de Japanse kunstenares Mieko Shiomi. Dit is een houten doosje met daarin papieren bakjes die steeds kleiner worden. “Wat het zo bijzonder maakt is dat het heel precies gemaakt is”, legt Tjeerd uit “Het is heel esthetisch. Je ziet er allemaal vormen en verdraaiingen in. Het is echt prachtig.”

Drukwerk

Naast kunstwerken had Tjeerd veel drukwerk zoals uitnodigingen in zijn archief. “Ik had veel drukwerk van de Provobeweging. Ik vind het altijd fascinerend hoe de drukpers gebruikt wordt voor communicatie en om ideeën te verspreiden. Provo maakte een beleving van hun drukwerk door er bijvoorbeeld een geurtje aan toe te voegen.”

“Daarnaast sprak het mij aan dat Provo in de jaren zestig al bezig was met duurzaamheid. Dat sluit aan bij mijn werk”, vertelt Tjeerd verder. “Ik was aan de TU een van de eerste docenten die onderzoek deed hoe je steden duurzaam kunt maken. Vanaf 1989 heb ik een eigen adviesbureau dat overheden over de hele wereld adviseert op dit gebied.”    

Lees ook:

Meer in deze categorie

Delftenaar van de Week

Ga naar “Delftenaar Eileen (29) maakt animatiefilms met haar vriend: ‘We halen inspiratie uit ons leven’”

Delftenaar Eileen (29) maakt animatiefilms met haar vriend: ‘We halen inspiratie uit ons leven’

Eileen Boeijkens
Ga naar “Casper is honden (f)luisteraar: ‘We kunnen zoveel van dieren leren’”

Casper is honden (f)luisteraar: ‘We kunnen zoveel van dieren leren’

Ga naar “Delftenaar Lotte (20) is een van de beste in judo: ‘Ik werd derde bij het NK’”

Delftenaar Lotte (20) is een van de beste in judo: ‘Ik werd derde bij het NK’

Lotte Schutjes Nederlands Kampioen judo judoka delft dojo

In onze gids

Ga naar “Jans Delft”

Jans Delft

  • Brabantse Turfmarkt 87
  • Lunch
  • 10:00 - 17:00
    4,5
    (458)
4,5
(458)

Aanbiedingen

Ga naar “op alles van Leifheit”

op alles van Leifheit

  • Geldig t/m 4 december 2022
Ga naar “Satisfyer. Keuze uit het hele assortiment van € 19,95 voor € 9,98”

Satisfyer. Keuze uit het hele assortiment van € 19,95 voor € 9,98

  • Kruidvat
  • Geldig t/m 11 december 2022
Ga naar “Onesie € 12,99”

Onesie € 12,99

  • Kruidvat
  • Geldig t/m 11 december 2022
Ga naar “Catrice Giftbox van € 31,99 voor € 14,99”

Catrice Giftbox van € 31,99 voor € 14,99

  • Kruidvat
  • Geldig t/m 11 december 2022
Ga naar “PLUS Mandarijnen van € 5,38 voor € 2,69”

PLUS Mandarijnen van € 5,38 voor € 2,69

  • PLUS
  • Geldig t/m 3 december 2022

Vacatures

Ga naar “Chef de partie bij De Centrale”

Chef de partie bij De Centrale

  • De Centrale
  • Fulltime

Topper

Ga naar “Calamiteiten medewerker”

Calamiteiten medewerker

  • Luba Uitzendbureau Delft
  • Fulltime
luba uitzendbureau delft
Ga naar “Catering medewerker Fulltime”

Catering medewerker Fulltime

  • Tempo-Team
  • Parttime
Ga naar “Medewerker Klantenservice”

Medewerker Klantenservice

  • Olympia
  • Fulltime
Ga naar “Logistiek administratief medewerker”

Logistiek administratief medewerker

  • Luba Uitzendbureau Delft
  • Fulltime
luba uitzendbureau delft

Agenda

Ga naar “Op 26 november, 30 november en 3 december komt de Sint op bezoek bij spellenwinkel.nl”

Op 26 november, 30 november en 3 december komt de Sint op bezoek bij spellenwinkel.nl

  • Spellenwinkel.nl
  • T/m 3 dec

Topper

Ga naar “Lichtjesavond Delft”

Lichtjesavond Delft

  • 13 december 2022
winters weekend weg Delft
Ga naar “Lichtjesmarkt in Delft”

Lichtjesmarkt in Delft

  • 13 december 2022
Ga naar “Alpha Cursus Delft”

Alpha Cursus Delft

  • T/m 16 dec