Advertentie wordt geladen…

Geeske (88) was 12 toen Amersfoort werd bevrijd

Foto: Melt Pels

Vijf jaar lang werd Nederland bezet door nazi-Duitsland. Geeske Pels (88) kan het zich nog goed herinneren. “In de ochtend ging je je bed uit, midden in de koude winter en zonder eten op pad met alle kinderen”, vertelt Geeske. “Elke dag was je maar bezig met twee dingen. Zorgen dat je iets te eten hebt en dat je veilig bent.”

Advertentie wordt geladen…

Geeske was acht toen de Duitsers Nederland binnenvielen. Nu, 75 jaar later, blikt ze terug op deze oorlogstijd. Ze groeide op in Amersfoort tijdens de oorlog. “Er was gewoon geen eten”, vertelt Geeske aan de telefoon. “We gingen elke dag op zoek naar iets wat we konden eten. Kinderen kregen soms wat te eten van de boeren; pap of stamppot als je geluk had. Verder was alles op. Als er graansilo’s werden gevuld, stonden we onder de opening met onze tasjes. Dan raapten we alles op wat er naast viel. Thuis stampten we de ‘vangst’ op de vloer plat. Dan kreeg je een soort van havermoutvlokken. Als je dat in water kookte had je een soort pap. Héérlijk”, vertelt Geeske.

In de Hongerwinter, zo wordt de winter voor de bevrijding ook wel genoemd, ging Geeske als kind vaak op hongertocht om te overleven. “Met de bonnen die je kreeg kon je nauwelijks genoeg kopen. We waren een groot gezin en mijn vader zat ondergedoken. We hadden dus altijd bonnen te kort omdat mijn vader die niet kreeg. Als wij op hongertocht gingen, konden onze ouders van de bonnen eten. Het is echt onvoorstelbaar, maar dat is hoe we moesten overleven. Ik weet nog dat we tegen elkaar zeiden, als de oorlog ooit voorbij is, gaan we ons helemaal kapot vreten.”

De tekst loopt door onder de afbeelding

Geeske houdt altijd een schaaltje met snoepjes op tafel. Foto: Melt Pels

“De Tweede Wereldoorlog trof ons allemaal. Iedereen had honger. Ondanks dat we tussen de boeren zaten, was er gewoon bijna niks te eten. De boeren moesten bijna alles inleveren aan de Duitsers. Er waren genoeg dagen waarop we helemaal geen eten hadden. Ook was er rivaliteit tussen de kinderen. Er was een jongetje met een fiets, en als je een fiets had dan klopte er iets niet. Je hoorde geen fiets te hebben omdat de Duitsers die normaal zouden innemen. Ik weet nog dat diezelfde jongen met een boterham in zijn hand, óók nog langs de boeren aan het fietsen was voor eten. Dat werd ‘m niet in dank afgenomen.”

Bevrijding

“Ik weet nog dat ik de Bisschopsweg op liep en dat er allemaal mannen bezig waren. Iemand vertelde me dat die mannen Canadezen waren. Ze waren hier omdat de oorlog voorbij was. De Canadezen waren bezig met het aansluiten van een nood aggregaat om ons stroom te geven.”

“Ik rende naar mijn moeder, om haar te vertellen dat ik Canadezen had gezien en dat de oorlog voorbij was. Ze geloofde er geen fluit van. Ze zei dat ik niet alles moest geloven wat ik op straat hoorde en stuurde me naar binnen. We hebben er verder die avond niet eens over gesproken. Het nieuws van de bevrijding is niet via de ‘gewone’ man naar buiten gekomen. We hadden geen radio en het duurde wel even voor we een officieel bericht kregen. Iemand die naar Radio Oranje luisterde (de radiozender van het verzet, red.) vertelde mijn moeder dat de oorlog voorbij was. Zelfs toen heeft het een paar dagen geduurd voordat dat bij haar doordrong.”

“Eigenlijk waren we na de oorlog nog steeds bezig met maar twee dingen, veiligheid en eten. Mensen riepen wel vaker dat de oorlog voorbij zou zijn, maar vervolgens hoorde je dan weer bommen vallen in de verte en dook je toch weer ineen. Het was moeilijk te geloven dat de oorlog voorbij was na vijf jaar lang in angst te leven.”

De tekst loopt door onder de afbeelding

Foto: Melt Pels

Na de oorlog

“Alles duurde lang. Ik denk dat het misschien wel acht of negen jaar heeft geduurd voor we het normale leven weer hadden opgepakt. We kregen bonnen voor nieuwe kleren, maar je moest best lang wachten tot er weer kleren waren. Ik weet nog dat mijn broer eerst een broek kreeg en ik het jaar daarop pas aan de beurt was.”

“Het allerbelangrijkste was dat we vrijheid hadden. Er werd feest gevierd en je hoorde muziek op straat. Engelse muziek voornamelijk, want dat was toen helemaal in. De eerste keer dat ik een Canadees tegenkwam, vroeg hij iets onverstaanbaars aan een dame op straat. Ik dacht, wat praten die mensen raar en waarom begrijpen ze elkaar? Dat was de eerste keer dat ik Engels hoorde.”

Geen school

“Tijdens de oorlog was er geen school. De schoolgebouwen werden gebruikt door de Duitsers als gaarkeuken en later door de Canadezen om te overnachten. Ik denk dat we pas in juli weer naar school konden. We moesten nieuwe boeken kopen, de oude boeken waren verbrand voor warmte. Ik weet nog dat we de griffel en de lei weer in gebruik namen, want er waren geen potloden meer. Het is echt een rare tijd waar ik uit kom.”

“Overal in de buurt werden feesten georganiseerd. Er ontstonden kleine bandjes en er werd gedanst. We keken onze ogen uit, met onze bek open. We snapte er geen fluit van, maar vonden het wel prachtig. Ik weet nog dat iedereen ineens op dansles wilde en we zongen allemaal luidkeels mee met “Don’t Fence Me In” van Bing Crosby.”

 

Meer lezen?

Meer in deze categorie

Amersfoorters

Ga naar “Plantjes of stekjes ruilen: hier in Amersfoort vind je een plantenbibliotheek”

Plantjes of stekjes ruilen: hier in Amersfoort vind je een plantenbibliotheek

Ga naar “Amersfoortse Femke wint de halve finale 400 meter horden”

Amersfoortse Femke wint de halve finale 400 meter horden

Ga naar “Dit is ‘m, de mooiste foto van Amersfoort!”

Dit is ‘m, de mooiste foto van Amersfoort!

In onze gids

Ga naar “Beer & Schaap”

Beer & Schaap

  • Mooierstraat 19
  • Kinderkleding
  • 10:00 - 17:00

Nu geopend

Ga naar “Kringloopwinkel HowBazar”

Kringloopwinkel HowBazar

  • Kosmonaut 13
  • Kringloopwinkels
  • 10:00 - 15:00

Nu geopend

Ga naar “Herman van Veen Arts Center op Landgoed De Paltz”

Herman van Veen Arts Center op Landgoed De Paltz

  • Landgoed De Paltz 1
  • Musea
  • 10:00 - 17:00

Nu geopend

Aanbiedingen

Ga naar “Uitschuifbare verticale pashouder van € 19,99 voor € 12,99”

Uitschuifbare verticale pashouder van € 19,99 voor € 12,99

  • Kruidvat
  • Geldig t/m 8 augustus 2021
Ga naar “Alle tuinkussens 1+1 gratis, vanaf € 5,00”

Alle tuinkussens 1+1 gratis, vanaf € 5,00

  • Kwantum
  • Geldig t/m 8 augustus 2021
Ga naar “Bekijk alle behang 3+1 gratis, vanaf € 4,25”

Bekijk alle behang 3+1 gratis, vanaf € 4,25

  • Kwantum
  • Geldig t/m 8 augustus 2021
Ga naar “AH Bloemkool € 0,99”

AH Bloemkool € 0,99

  • Albert Heijn
  • Geldig t/m 8 augustus 2021
Ga naar “Bolderkar opvouwbaar zwart € 29,00”

Bolderkar opvouwbaar zwart € 29,00

  • Albert Heijn
  • Geldig t/m 8 augustus 2021

Vacatures

Ga naar “Kooktalent met smaak gezocht”

Kooktalent met smaak gezocht

  • De Beren
  • Fulltime

Topper

Ga naar “Vacature zelfstandig werkend kok”

Vacature zelfstandig werkend kok

  • Kafé van Zanten
  • Fulltime
Ga naar “Assistent Hotel Manager”

Assistent Hotel Manager

  • Independent Recruiters
  • Fulltime/Parttime
Ga naar “General Ledger Accountant”

General Ledger Accountant

  • Walters People
  • Fulltime/Parttime
Ga naar “Planontwikkelaar verduurzaming”

Planontwikkelaar verduurzaming

  • Eminent Groep
  • Fulltime/Parttime

Agenda

Ga naar “Het Nieuwe Stadsterras”

Het Nieuwe Stadsterras

  • Het Lokaal
  • 1 juli 2021
Ga naar “Willems Wondere Weiland (2022)”

Willems Wondere Weiland (2022)

  • 2 juli 2022
Ga naar “Amersfoort World Jazz Festival”

Amersfoort World Jazz Festival

  • 12 augustus 2021
Ga naar “Spoffin”

Spoffin

  • FLUOR
  • 27 augustus 2021
Ga naar “Struinen in de Tuinen 2021”

Struinen in de Tuinen 2021

  • Kultlab
  • 5 september 2021